Facebook
Twitter
Google+
YouTube
Blog
RSS Feed
වෙසෙස් බූන්දි
බුද්ධාගම හා සංගීතය
බූන්දි, 17:46:02
ලෝකයේ බොහෝ සංගීත විධි ප්‍රභවය වූයේ ආගමික පසුතලයක් ඇසුරෙනි. භාරතීය, බටහිර හා චීන සංගීත විධි මෙසේ ප්‍රභවය වූයේය. එහෙත් බුද්ධාගමේ සංගීතයට හිතකර තත්වයක් පෙන්නුම්කර නැත. බෞද්ධ සජ්ජායනය පවා ගායන තත්වයෙන් තොරව ඉදිරිපත් කළ යුතු බවට චූල වග්ගයේ සටහනක් එයි. න භික්ඛවේ ආයතකේන ගීතස්සරේන ධම්මෝ භාෂිතබ්බෝ. මොනම භික්ෂුවක්වත් ධර්මය ගීතස්වරයෙන් ඉදිරිපත් නොකට යුතු බව මින් ගම්‍ය වේ.

මහාවංශය නොයෙකුත් සංගීත උත්සව ගැන විස්තර සපයන නමුත් එක සංගීතඥයෙකුගේ නමක් පවා සඳහන් නොකරයි. මහනුවර යුගයේ කවිකාර මඩුවේ සේවය කළ කවීන්ද්‍රයන්ගේ නමක් පවා සඳහන් නොකරයි. මේ අතර සංගීතයට සවන්දීම හෝ සංගීතයේ නියැලීම තහනම් කර රජවරුන් විසින් කථීකාවත් නිකුත් කර තිබේ. ඒ කුල පුත්‍රයන්ට පමණක් පැනවූ නියෝගයන්ය. සාමාන්‍ය ගිහි ජනයාට එම නීති බලනොපාන නමුත් ගිහි ජනයාට වුවද සංගීතය අවශ්‍ය වින්දන කලාවක් වශයෙන් හෝ වංශ කථා වල නොදැක්වේ. මෙම තත්වය ඇති වීමට හේතු රාශියකි.


ජයදේවගේ ගීත ගෝවින්දය- අත් පිටපත- 1550

භාරතීය ඉතිහාසයේ විශේෂයෙන්ම හින්දු ආගමේ සංගීතය වන්දනා ක්‍රමයකි. හින්දු ආගම භක්ති මාර්ගය පදනම් කරගත් ධර්මයකි. එය බුද්ධාගමට පදනම් වූ ඥාණ මාර්ගයට හෝ වෛදික ආගමට පදනම් වූ කර්ම මාර්ගයට අයත් නොවූවකි. එක් දෙවි කෙනෙකු වෙනුවෙන් ජීවිතය කැප කිරීම, එම දෙවියන් නිතර නිතර වර්ණනා කිරීම, දෙවියන්ගේ සුව පහසුව සඳහා අවශ්‍ය සියළු සේවය කිරීම භක්ති මාර්ගයේ පිළිවෙතයි. එය භාරතීය මෝක්ෂ මාර්ගයේ එක් ධර්මතාවයකි. භක්ති වන්දනය දෙවියන් සමග සහවාසයේ යෙදීම දක්වා පවතින බවට ද මතයක් තිබේ. භක්තිය පදනම් කරගත් භජන සංකල්පය සංගීතයට ඉතා සමීප විය. භජන සංකල්පය භක්ති මාර්ගයේ ප්‍රබල ආධාරකයක් විය.......

දෙවියන් වෙනුවෙන් රචිත භක්ති (භජන් ගී) ගීත දහස් ගණනින් මධ්‍යකාලීන යුගයේ බිහි විය. මේ ගීත සෑම එකකම වාගේ අධික ශෘංගාර රසය පිරී පැවතුණි. දෙවියන් අභියස දී කෝවිල තුළට ගොස් ගැයීමට හැකිවුවද මෙවන් ගීත බෙද්ධ සමාජයේ පිළිකුලට භාජනය වුණි. ජයදේවගේ ගීත ගෝවින්දය රසවත් සංස්කෘත කාව්‍යයක් වුවද සිංහල ගෘහයක එම කාව්‍යය කියවීමට පවා සුදුසු තත්වයක පැවතියේ නැත. භක්ති මාර්ගයෙන් විමුක්තිය කරා යෑමට සංගීතය ද ප්‍රබල ස්ථානයක පිහිටියේය. එය මෝක්ෂ මාර්ගයක් විය.

රසයෙන් අනූන වූ සංගීතය බෞද්ධ යතිවරයන් අතර ගැරහීමට පත්වූයේ මේ හෙයිනි. එකල භාරතයේ ප්‍රධාන ස්වර වාද්‍ය භාණ්ඩය වූයේ වීණාවයි. සමන්තපාසාදිකා විනය අටුවාවේ වීණාව කෙලෙස් පූරණ භාණ්ඩයක් වශයෙන් පරිභවයට ලක්කර තිබේ. භාරතීය සංගීතය ස්වර සංකලනයක් පමණක් නොව සිත රංජකත්වයට පත්කරන, සිත් බැඳගන්නා වූ මාධුර්්‍යයෙන් යුක්තයි. පංචකාම වස්තූන් අතර ශබ්දය (නාදය) කාම වස්තුවකි. ක්ෂය කළ යුතු, ධර්මයන් රැස් කිරීමට බාධකයක් වූ ශබ්දකාමයේ ඇලී සිටීමට බුදු සමයේ මූලික පරමාර්ථ අනුව ඉඩක් නැත.........

ලංකාවේ පැවති පංචතූර්ය භාණ්ඩ වර්ගීකරණයට තත් භාණ්ඩ ඇතුළත් කොට නැත. එහි තුන්වන වර්ගය වූ ආතත විතත (විතතාතත) වර්ගයෙන් තත් භාණ්ඩ අදහස් කෙරෙන බව සමහරු පෙන්වති. කෙසේ හෝ තත්භාණ්ඩ වර්ගයක් පැහැදිලිව දැක්වීමට නොහැකි වූයේ ඇයි ද යනු ප්‍රශ්නයකි.

භාරතීය භක්ති ගීතය සිංහල රාජ සභාව තුළට ද පිවිසියේය. කෝට්ටේ හා මහනුවර යුගයන්හි රාජ සභාවල ගයනු ලැබූ ප්‍රශස්ති හා විරහ ගී වල භක්ති රචනා ලක්ෂණ දක්නට තිබේ. රජතුමා මිහිපිට දෙවියෙක් බව ආරෝපණය කිරීම සඳහා භාරතයේ දේව මන්දිර ඇතුළත පැවති සියළු චාර ධර්ම සිංහල රජ මාළිගය තුළටද පිවිසියේය. නමුත් විරහ ගීතය රජ මාළිගයෙන් බැහැරට ගියේ නැත. එය බෞද්ධ සිංහල සමාජයේ පිළිකුලට භාජනය වූයේය.



ශ්‍රී ලංකාවේ නැටුම් හා ගැයුම් වලට තරමක හෝ ආධාරයක් ලැබුනේ සිංහල දේවාල උත්සව වලිනි. දේවාලය, බෞද්ධ නොවූ, එහෙත් බුද්ධාගමට වැද්දගනු ලැබූ විෂ්නු, ගණපති වැනි දෙවිවරුන් මෙන්ම ප්‍රාදේශීය සිංහල දෙවිවරුන් අදහනු ලබන කුටියකි. දේවාලයේ කපු මහතා හෙවත් පූජකයා සෑම විටම බෞද්ධයෙක් විය. එහෙත් දේවාලයේ එදිනෙදා කටයුතු සඳහා සංස්කෘත භාෂාවෙන් බැඳි ශ්ලෝක ගායනය අවශ්‍ය විය. එය හින්දු ආගමේ මෙන්ම මහායානයේද භාෂාවයි. බුද්ධාගමේ භාෂාව පාලි භාෂාවයි. දේවාල වන්දනා ක්‍රමය ලංකාවේ බෞද්ධයන්ගේ දෙවන ආගමයි. දේවාල වන්දන ක්‍රමයට නටුම් ද පවත්වනු ලැබේ.

-ලංකාවේ සංගීත සම්භවය (1974) කෘතියෙන් උපුටා ගන්නා ලදී.
මේ වියමන ඔබේ මූණු පොතට එක් කරන්න-
Tags- Buddhist Music, Theravada Buddhism, Buddhism and Music, Sri Lankan Music History, C. De. S. Kulathilake
Plus
ප්‍රතිචාර
අඩවි දත්ත
Facebook Page
Boondi Google+
Boondi RSS
තවත් වෙසෙස් බූන්දි
ජෝතිපාල ලංකාවේ ජනප්‍රිය ම ගායකයා වීමේ දේශපාලන ආර්ථීකය
බොබ් මාලි- මියැසි අරගලයක පිය සටහන් (වීඩියෝව)
ඇය හෙවත් මැඩෝනා!
දීපාල්- ගැලරියට ඇහුණේ නැති ගැලරියේ ගායකයා
පාට පාට බොලිවුඩ් හීන වලට වෙඩි තියන මහපාරේ ගායකයෝ
බූන්දි නව ඊමේල් ලිපිනය- editorial@boondi.lk
BoondiLets
බොබ් ඩිලන් කියයි.
ඇතැම් විට, අපට මේ ඌරන් පැරදවිය නොහැකි වනු ඇත. එහෙත්, උන් සමග එක් නොවී සිටීමට අපට හැකි විය යුතුය.
What's New | අලුතෙන්ම
වෙසෙස්| ආගිය අතක් නැති වූ 'මහසෝනා'

2-Mins

(තිලක් සේනාසිංහ ) "මගේ සීයා හොඳ කට්ටඬියෙක්. එයා ඔය යක්ෂයො ගැන පුදුම විදිහට විස්තර දන්නවා. කොටින්ම එයා මැරුණෙත් ගුරුකම් වැඩක් කරලා රෑ තනියම... [More]
පොත්| උතුරා යන්න ගඟ මම කැමති පොකුණට- විමසුමක්

3-Mins

(අනිල් හේරත්) ෆේස්බුක්. අද කාලයේ වඩාත්ම ආකර්ශණීය සංජානන මාධ්‍යය විය යුතු ය. බොහෝ දෙනා බොහෝ දෑ ලියන. කවි කෙටිකතා විචාර ඈ විවිධ... [More]
කවි| මා බිරිඳ උවැසියක වී

10-Secs

(රෝහණ පොතුලියැද්ද) දැල් තිර අතරින්
පෙනෙයි ඈ
ඔබ යනු, මොබ එනු
තෙල් මල් ගෙන, සුවඳ දුම් ගෙන

මල්, දෝතක්... [More]
ඔත්තු| උතුරා යන්න ගඟ මම කැමති පොකුණට - සැප්. 07

10-Secs

තුෂාරිකා ඇන්තනි ගේ පළමු කාව්‍ය සංග්‍රහය, 'උතුරා යන්න ගඟ මම කැමති පොකුණට' 2018 සැප්තැම්බර් 07... [More]
කතන්දර| සැප්තැම්බරයේ දවසක්

10-Mins

(ඩිල්ෂානි චතුරිකා දාබරේ) පණිවිඩයක් අරන් ඇවිත් හිටි විජයගෙ රාජ සේවකයා මං දිහා බලා හිටියෙ පිළිතුරු ලිපියක් යවනවා ද නැද්ද නැත්නම් මං යන්නද වගේ... [More]
වෙසෙස්| පාවුලෝ කොයියෝ හෙවත් පිස්සෙකු ගේ කතාව

5-Mins

(කසුන් සමරතුංග) පිස්සෙකුට පොත් ලියන්න පුළුවන්ද? පොඞ්ඩක් ඉන්න, සටහන ආරම්භයේ ම පිහියකින් ඇන්න වගේ එහෙම ප‍්‍රශ්නයක් ඇහුව ම මට දැනෙනවා නිකං මොකක්දෝ... [More]
කවි| නගා මැරූ අල....

33-Secs

(කේ.කේ. සමන් කුමාර [සර්පයා]) නුඹ පිච්ච කැකුළකි
පිළිකන්නක පිපි.
ඉඳුල් වතුරින් නුඹව නහවනා
උන්ටද සිනා සළනා.
කිඩාරං මලකැයි කියනා
උන්ටද සුවඳ දී... [More]
කවි| උතුරින් දකුනට

22-Secs

(දර්ශන මේදිස් ) (උප මාතෘකාව: පීඩිත ජාතියේ පීඩිතයෙකුගෙන් පීඩක ජාතියේ පීඩිතයෙකුට)

සබඳ අපි කඳු නොවෙමු
උනුන් පරයා නැගෙන
සුනිල දිය කඳුරු වෙමු
එකම කන්දෙන් වැටෙන... [More]
කවි| බෝධිසත්ව ගබ්සාව

15-Secs

(කුමාර හෙට්ටිආරච්චි) නිල් මල් බිසව් උකුලේ බිම් මල් පිපුණී
පන්දම් වැටේ සල් මල් ඔසරිය රැඳුණී
නේරංජනා ගඟ දෑසින් ඇද වැටුණී
පස් මහ බැලුම් නොබලා කුස පිළිසිඳුණී

සඳුන් සුවඳ මල් ගෝමර ළැම තොරණේ... [More]
පොත්| ලිස්සන පපුව මැද නොලිස්සන ගැහැනු සලකුණ

7-Mins

(හර්ෂිනී පුෂ්පමාලා ආරච්චිගේ) සාහිත්‍ය නිර්මාණ අතර භාවික ගුණයෙන් වඩා වැඩි සාහිත්‍යාංගය කවිය යයි සිතමි. තේමාත්මක ගැඹුරත්, කාව්‍යෝචිත බසත්, බහු විධ අරුත් සපයන භාෂා... [More]
කවි| දුම්මල ගලට ගිය අම්මා

20-Secs

(නන්දන වීරසිංහ) දුම්මල ගල ඉමේ මහ මූකලානේ
අඳෝනාව ඇඟ හීගඩු නඟන්නේ
කන්දේ් පරවේණී උළලේනියන්නේ
රෑ සමයමේ ඇයි මා බය කරන්නේ

අපෙ අම්මා දුම්මල ගලවන්න ගියා... [More]
කරන්ට්ස්| විප්ලවවාදියකුගේ නඩු විභාගය

39-Secs

(පරාක්‍රම කොඩිතුවක්කු) I.
(පාසලේ රපෝර්තුව)

උගන්වන සියලු දේ සැක කරයි
ප්‍රශ්න කරයි
අසම්මත ලෙස සිතයි... [More]
කවි| වස්සානය

45-Secs

(රත්න ශ්‍රී විජේසිංහ) ඔය දෑල දොඩමලු ය, සුවඳ බැරුවා ඉන්ට
නිල් වතුර තුරුලු කර කෙසේ අතහැර යම් ද?
කෙකටියා පඳුර සුදු මල් පොකුර වඩාගෙන
සොඳුර, නුඹ වාගේ ම හිනැහේය මා එක්ක

කුඹුක් අතු වතුර අතගගා නැමිලා දියට... [More]
කතා-බස්| ඇත්තටම කවුද මේ ප‍්‍රදීප් මැතිව්?

5-Mins

(කසුන් සමරතුංග) ‘මිස්ටර් කරුණාසේනගේ අක්මාව හොඳටම නරක් වෙලා.’

‘ඒ වුණාට මගේ පපුව හොඳයි!’

විහිළුවයි හිනාවයි අන්තිම අසරණ බව මටම දැනුණා. දොස්තරට ගාණක් නෑ. තුණ්ඩුවක්... [More]
ඔත්තු| ගඟේ නොයන තරුණ දේශපාලනයක්- අගෝ. 21

15-Secs

අජිත් පැරකුම් ජයසිංහ විසින් ලියන ලද එළියකන්ද වධකාගාරයේ සත්‍ය සිදුවීම් පසුබිම් කරගත් 1989 කැරැල්ල පිළිබඳ... [More]
කවි| ඉතා කුඩා විශාල වෙනස

2-Secs

(සමර විජේසිංහ) අපට නම්
පහසුකම් ඇත
දුකට බොන
ඛෙහෙත් ඇත

ඛෙහෙත් ටිකක්වත්... [More]
කතා-බස්| ඇමෙරිකානු ව්‍යාපෘතියේ පාපිෂ්ට කාලසටහන! (ජෙනරාල් වෙස්ලි ක්ලාර්ක් සමග)

31-Mins

(අජිත් සී හේරත්) ජෙනරාල් වෙස්ලි ක්ලාර්ක් සමග ඒමි ගුඩ්මාන් විසින් කරන ලද මෙම සම්මුඛ සාකච්ඡාව ලෝක ආධිපත්‍යය සඳහා වන ඇමෙරිකානු ව්‍යාපෘතියේ පාපිෂ්ට... [More]
කවි| මඳ නල

5-Secs

(ආරියවංශ රණවීර) කඳු වලල්ලට හොරෙන්
ආවා ඔබ මා ළගට
මල් පවා බලා සිටියා
ගත් සුසුම
නොහෙලා පහළට
පුදුමව.... [More]
Boondi Dot Lk · බූන්දියේ අපේ වැඩක් · editorial@boondi.lk
Home · Currents · Raha · Sookiri · Kavi · Dosi · Music · Plus · Facebook