Facebook
Twitter
Google+
YouTube
Blog
RSS Feed
අදහස් බූන්දි
සිනමා ශිෂ්‍යයා සහ සිනමා අපචාර
බූන්දි, 22:17:30
සාමාන්‍යයෙන් මම හිතන දෙයක් තමයි ලංකාවේ සිනමාවට අවශ්‍යයි කියල හිතන සියලුම හැදෑරීම් ව්‍යාපෘති ටික තාක්ෂණික සුරාන්තයකින් අවසන් වීම නම් ස්වභාවය. මේ තාක්ෂණය පිලිබදව අපි කරන ඇදැහිල්ල ගැන තියෙන දිශානතිය ගැන 2007 චිත්‍රපට සංස්ථාවේ ඉඳන් කරපු සිනමාව ගැන හැදෑරීම් හැම එකකටම පැහැදිලි බලපෑම් එල්ල උනා. තාක්ෂණය කියන තැනදී ඇත්තටම ඒ කාලේ ඉඳන් මෙ ලිපිය ලියන මොහොත වෙද්දිත් සියලු ශිල්පීය ආයතන තුලින් සිදු වෙමින් පවතිනවා. තාක්ෂණික දෙවිවරු වශයෙන් රැස් විහිදුවමින් ඉන්න ගුරුවරු කිහිප දෙනෙක් තවමත් ලංකාවේ මේ තත්වයට වගකියන්න ඕන චරිත විදියට මම නාමකරණයක් කලත් ඒක ඒ මිනිස්සු භාරගන්නෙ නැහැයි කියන නිගමනය නිසාම මම ඒ වැඩේ මේ ලිපියෙන් අයින් කරනවා.

මේ තාක්ෂණික වැඩමුලු සියල්ලම එක්තරා දුරක් අපිව ගෙනියන්න සමත් වුනත් ඉතාමත් අවාසනාවන්ත විදියට අපි අනවරතම අපේම ජීවිතවලින් අහන ප්‍රශ්නය තමයි "කෝ බං සිනමාව" කියන ප්‍රශ්ණය. මං හිතන්නෙ මේක ආයතනික ව්‍යුහයන්ගේ ඇති ප්‍රශ්නයක් සමග ගැට ගහන්න යන එක ඉතාමත් නිෂ්ඵල දෙයක්. හේතුව එහෙම ගැට ගහපු ගමන්ම ඔය කියන ආයතන ව්‍යුහයන් ගෙන් නිශ්චිත පිළිතුරක් ඒකට ලබා ගන්න බැරි නිශ්ධිතත්වය. එතනට විසඳුමක් විදියට තමයි "තේ එකක් බොන ගමන්" කතා කරමු වැනි අධ්‍යාපනයකට පිවිසෙන්න අදාළ සිනමා පණ්ඩිතවේදියාට සිදුවෙන්නෙ. එහෙම ගත්තහම ඔය ගොඩක් සිනමාකරුවෝ, මහා සිනමාකරුවෝ වීමේ රහස පිටිපස්සේ ලොකූ වහල් ශ්‍රමයක් වගේම තේ බීපු වාරගණන ලයිස්තු ගත කරාම එන පිළිතුරේ ඓක්‍යයට ඔවුන්ගේම සිනමාව බොහෝ දුරට සමාන කරන්න හැකි වෙනවා. ඇත්තටම ඔය ආයතනික ව්‍යුහ වලින් ලැබෙන උදව්ව උපරිමයෙන් එපමණයි. නමුත් මේ සඳහා සිනමා ශිෂ්‍යයා ලක්ෂගණන් මුදලක් ඒ තාක්ෂණික දෙවිවරුන් සඳහා පුදලා හමාරයි.

නමුත් මේ ඉතා කුඩා සිනමා බැඳියාව ඇති කරගන්න ලක්ෂ ගණනින් මුදල් වැය කරනව කියන එක දිහා බැලුවම පැහැදිලිවම පේන දෙයක් තමයි මේ සිනමා අධ්‍යාපනය කියන එක කොයිතරම් ව්‍යාපාරික ඌණනයකට නතු වෙනවද කියන එක. ඇත්තටම සිනමා දේහයක් ඒ ආකාරයෙන් ඩිමාන්ඩ් වෙද්දි සිනමා මිතුරන් වැනි බොහෝ අයටත් මෙවැනි කැප කිරීමක් අදාළ වීම පැහැදිලිවම අප සිතා බැලිය යුතු දෙයක්.

සාමාන්‍යයෙන් සිනමාවටම ආවේණික වුන මැජිකල් ශ්‍රමය ගැන ගුප්ත සිතීමක ඉන්න මුල් කාලීන ශිෂ්‍යයා තමන්ගේ ගුප්ත අදහස නැති කරගන්න කාලය වෙද්දි ඔහුව මිතුරන් සහ ඉතා වැදගත් සිනමා දේහයන්ගේ අපචාරයට ලක් වෙලා ඉවරයි. විශේෂයෙන්ම ඔහු මේ පුරෝගාමි සිනමා දේහයන්ගෙන් කොයිතරම් අපචාරයට ලක්වෙනවාද කියන එක මතයි ඔහුගේ සිනමාත්මක අදහස පරිණත වෙන්නෙ.

ඇත්තටම මේ වෙද්දි ඒ අර්ථයෙදි නම් අර ආයතනික ව්‍යුහය විසින් සෑහෙන්න ලකූණු ප්‍රමාණයක් මේ අපචාරයට ලක් වී පරිණත වුන නව සිනමා දේහය නිසා දාගෙන ඉවරයි. නමුත් මෙතන තියෙන ප්‍රශ්නය වෙන එකක්. ආයතනික ව්‍යුහයන් විසින් මේ විදියට හදාගන්න සංකේත ප්‍රාග්ධනය තවත් මෙවැනිම වූ ක්‍රියාවලියකින් නැවත ඉතා විධිමත්ව සැකසෙන අතරෙදි, ඒ අර්ථයෙන්ම ආයතනික ව්‍යුහ විසින් සිනමා සිතීම කියන දෙය "අපචාරමය" සංදර්භයක පිහිටුවා ගැනීම.

එහෙත් මම මීලඟට යෝජනා කරන දෙය ඔට්ටුවට දැමූ විට ලැබෙන ප්‍රතිඵල ගැන කිසියම් වූ සාකච්ඡාවක් කර බලමු.

ඇත්තටම දැන් අවශ්‍ය වෙන්නෙ මේ ශිෂ්‍යයාව සිනමා දැනුම ගැන තියෙන මැජිකල් ස්වභාවයේ තාක්ෂණික හරඹයන්ගේ සුරාන්තයක සිට කෙලින්ම පොළවට බැස්සීම. නමුත් මේ ආයතන වල තියෙන ව්‍යාපාරික රාමුව නිසා එය කිසි ලෙසකින්වත් කරන්නට බැහැ. එහෙත් අපි මේ තද බදය විසඳාගත යුතුයි. ඒ සඳහා අපි මේ ආකාරයෙන් සිතීමක් කරමු.

දැන් සිනමා ශිෂ්‍යයාගෙ අවශ්‍යතාව "සිනමාව සොයාගැනීම" පිළිබඳව වූ එකක් නම් මේ සෑම ආයතනික ව්‍යුහයක්ම සිදු කල යුත්තේ සියලු තාක්ෂණික හදුන්වා දීම් නතර කිරිමයි. සිනමා සිතීම නම් වු දෙය සොයාගැනීම යන්න පිලිබඳව ඉතා පෞද්ගලිකව සොයා ගත හැක යන අභිලාශයේ සිට නිවසේ හිඳමින් චිත්‍රපට බලන, එමෙන්ම සිනමා උළෙලවල් වල රස්තියාදු ගසන පැවැත්මෙන් සිනමාව සොයාගත හැක යන ව්‍යාපෘතීයේ හිඳින "අපතයාව" ඔවුන් විසින් ඉතා නිවැරදිව හඳුනා ගත යුතු වෙනවා. මන්ද යත් මේ මොහොත වන විට ශ්‍රි ලංකාවේ සිනමාව නම් වු හඳුනා නොගත් එකක් ලෙස "හඳුනාගත් අභ්‍යවකාශ වස්තුව" පොලවෙන් සෑහෙන කාලයක කලින් ගිලීහී ගිය පොලවෙම කැබැල්ලක් වීමයි....

එහෙත් මේ සුපරික්ෂාකාරී හඳුනා ගැනීම මෙකී ව්‍යුහයන් කිසිසේත්ම සිදු කරන්නෙ නැහැ.

මුල් කාලයේදි ඇත්තෙන්ම මේ තාක්ෂණික සුරාන්තය තෙක් සිනමා ශිෂ්‍යයාව ගෙනියන ඉල්ලුම සහ සැපයුම තීරණය කරන සිනමා ගුරුවරුන් මුල් කාලයෙදි ඔවුන්ගෙ ආශාවන් සංසිඳවයි. එහෙත් ටික කලෙකින් සියල්ල අර්බුදයට යවනා තත්වයක් උද්ගත වෙයි. මන්ද යත් එම සුරාන්තය විසින්ම ඔවුන්ව අර්බුදයට යැවීමයි. ඉතාමත් වියළි පොළවක ට්‍රැක්ටරයකට හාන්නට දෙයක් නැතැයි හෙලිවෙද්දි වතුර සොයා යන්නට වීමයි.

එහෙත් දසත සිසාර බලද්දි ඔවුන්ට වතුර පොදක් ඇති මානයක් හෝ පෙනෙන්නට නැහැ. පැහැදිලිවම ගත්තොත් මේ සිනමා ශිෂ්‍යායා ගේ ඇතුළත වූ සෞභාග්‍යයේ තරම වෙනවා. එවිට ඒවා තෙත් කරන වෙනත් ක්‍රම සොයා යන්නට සිදු වෙනවා.

මෙලෙස සිනමාකරුවෙකුට වඩා තාක්ෂණ ශිල්පියෙක් ගිනි කාෂ්ටකයේ දිය සොයා යෑම පැහැදිලි ඛේදවාචකයෙක් ඉතුරු වෙනවා. මේ එවැනිවුන්ගෙන් පිටවන වදන්ය. ඇත්තටම ඒක සිනමැටික්ද? ඌ ඕක කරේ අරක කොපි කරලා? ඒක මට තේරෙන්නෙ නෑ? දර්ශනය ඉගෙන ගත්තහම දන්න කලාවත් ඉවරයි? සිනමාව කඩාගෙන වැටුනෙ විවෘත ආර්ථිකය නිසා? ෆිල්ම් කරන්න සල්ලි නෑ? අන්න ෆෝකස් අවුට් වුනා. ඒකේ පට්ට ජම්ප් තොගයක්?

මං හිතන්නෙ මේ දෙන ලද සිතියම ඔබගේ සිනමා කේන්දරය ගැන වඩා හොඳ අවබෝධයක් ලබා දෙන්නට සමත් වේවි කියලා. ඇත්තට මෙතනදි මගේ යෝජනාව වූයේ "ඇත්තටම දැන් අවශ්‍ය වෙන්නෙ මේ ශිෂ්‍යයාව සිනමා දැනුම ගැන තියෙන මැජිකල් ස්වභාවයේ තාක්ෂණික හරඹයන්ගේ සුරාන්තයක සිට කෙලින්ම පොලවට බැස්සීම." මෙතනදි තමයි අපි සිනමා අධ්‍යාපනය ගැන තියෙන මුල් පදනම වෙත ඉතාමත් ස්වභාවික විදියට "සිනමා සිතීම" කියන ප්‍රදේශයට පිවිසෙන්නේ. ඇත්තටම අපි ඒ පාඨමාලාවලින් අහන්න අවශ්‍ය "මගේ සිනමා සිතීම වැඩි දියුණු කරන තරමට මේ පාසැලෙන් සහතිකයක් නොදෙන්නේ නම් මගේ මුදල් ආපසු දෙනවද?" කියන ප්‍රශ්නයයි.

ඉතිං මේ වෙද්දි අපිට ඉන්න සිනමා ශිෂ්‍යයා කියන්නෙ ඉතාමත් පහසුවෙන් ආයතනයක ව්‍යාපාරික ඉලක්කයක් වෙනවට වඩා යමකට සහභාගී වන්නෙක්. ඒත් මේ සහභාගීවීම පිලිබඳ ඉතාමත් විවෘතව බලන්න පුලුවන් "කැරලිකරුවෙක්" ගේ අවශ්‍යතාවය මෙතනින් බලාපොරොත්තු වෙන එක අමතර දෙයක්. නමුත් වඩාත්ම වැදගත් දෙය වන්නෙ "සිනමා කැරැල්ලක්" වෙනුවෙන් වූ සාමූහිකත්වයයි. එය අනිවාර්ය ලෙසම සෝමරත්න දිසානයක වර්ගයේ ජාතික පරිමාණයේ සිනමා දේහයන්ට අභිමුඛ විය යුතු ද වෙනවා. ඒත් මේ තරම් ක්‍රියාවලික පුරෝගාමියෙක් වෙන්නවත් අද ඉන්න සිනමා ශිෂ්‍ය විකාරය කොහොමටවත් එකඟ නෑ. ඔවුන් සෑම මොහොතකම සිටින්නෙ පරිණත සිනමා දේහයක ගොදුරක් වෙන්න බලාගෙන.
මේ වියමන ඔබේ මූණු පොතට එක් කරන්න-
Tags- Cinematography Education in Sri Lanka, Film Academies in Sri Lanka
Plus
ප්‍රතිචාර
අඩවි දත්ත
Facebook Page
Boondi Google+
Boondi RSS
ශ්‍රීනාත් චතුරංගගෙන් තවත් වියමන්
අදහස්
"හිම කැටයක් වගේ ඔබ ඇවිත්... දිය වෙලා යනවා නම්..." ලිපියට ප්‍රතිචාරයක්
තවත් අදහස් බූන්දි
ආදරණීය රෝහණට හෙවත් ඉස්සර රෝහණට
නයනහාරී නිමේෂ
මල්තුහින නොවේ මේ යාපනේ - இவைகள் யாழின் பனித்துளிகள் அல்ல
ඔටුවන් එක්ක නිදිවදින "බල්ලොත් එක්ක" බෑ.....!
රණසිංහ සර් (රෙජී රණසිංහ) පිළිබඳ මගේ මතකය
බූන්දි නව ඊමේල් ලිපිනය- editorial@boondi.lk
BoondiLets
චාර්ලි චැප්ලින් කියයි.
ඔබට බලය අවශ්‍ය වන්නේ අනෙකාට හිරිහැර කරන්නේ නම් පමණි. එසේ නොමැති නම් සියල්ල ඉටුකර ගැනීමට ආදරය පමණක් ඔබට සෑහෙනු ඇත.
What's New | අලුතෙන්ම
ඔත්තු| "දේශද්‍රෝහියාගේ නිර්මල හෘදය" නවකතාව පිළිබඳ කතාබහක්

6-Secs

තරංගනී රෙසිකා ප්‍රනාන්දුගේ "දේශද්‍රෝහියාගේ නිර්මල හෘදය" නවකතාව පිළිබඳ සංවාදයක්, 2018 ජනවාරි 27, සෙනසුරාදා, ප.ව. 2.30ට,... [More]
අදහස්| පහේ ළමයෙක් ජනාධිපති අංකල් සිරිසේනට ලියයි!

2-Mins

අපේ පුතණ්ඩියා පහේ. මිනිහා සිස්සත්තෙට පාඩම් කරන මේසෙ උඩ හතරට පහට නමපු ලියුමක් තිබ්බා. මං කොල්ලා එහෙ මෙහෙ වෙනකල් ඉඳලා... [More]
වෙසෙස්| එකල්හී ස්ත්‍රී නිදහස කෙබඳු වී ද යත්- ඇතන්ස් සහ ස්පාර්ටා

5-Mins

(මහේෂි බී. වීරකෝන්) පුරාතන ග්‍රීක පෞර රාජ්‍යන් පිළිබඳ අධ්‍යනය කිරීමේදී ප්‍රමුඛස්ථානයක් ගනුයේ ඇතන්ස් සහ ස්පාර්ටා යන පෞර රාජ්‍යයන්ය. එකිනෙකට වෙනස් වූ දේශපාලනික සහ... [More]
අදහස්| අප ඔවුන්ගෙන් වෙනස් විය යුත්තේ කෙලෙසද?

2-Mins

(කෙවින් කරුණාතිලක) මා හිතවත් උපාසිකා මාතාවක් කී දෙයක් තේමා කරගෙන මෙම සටහන ලිවීමට අදහස් කලෙමි. ඇය නොවරදවාම පොහොයට සිල් සමාදන් වන, කාර්යාලයේ... [More]
කතන්දර| "කොණ්ඩෙ කපන කොටි බාබර්"- ළමා කතන්දරය [වීඩියෝව]

45-Secs

"කොණ්ඩෙ කපන කොටි බාබර්"- පොඩිත්තන්ට විනෝදාත්මක කතන්දරයක් [කාටූන්]- Rohini Nilekani ලියා, Angie හා Upesh සිත්තම් කළ "The Haircut" ළමා කතන්දරයේ... [More]
BoondiLets| ග්‍රවුචෝ මාක්ස් කියයි.
මං හිතන්නේ ටෙලිවිෂනය මාරම 'අධ්‍යාපනික'යි. මොකද, මොකෙක් හරි ඒක ඔන් කරන ඕනෙම වෙලාවක මං කරන්නේ, වෙන කාමරේකට ගිහිල්ලා හොඳ පොතක් කියවන එකයි!
කවි| නැගිටපන් බණ්ඩාර

28-Secs

(ඉරේෂා මධුවන්ති) ගොජ දමන පෙණ කැටිති ගොඩවැදී කට අගට
ඊ වේගයෙන් පනී දිවි පුදා හුළඟකට
විසිර පාවුල බැබිල, මියණ පත් අතු අතර
පිහි තලේ හේදුවා කඳුලකින් මහ කිතුල

වරපටින් වැළඳ වාරුව කිතුලෙ කඳ බඩට... [More]
වෙසෙස්| තෙත්බිම් පුරා අසූචි විසුරුවන 'සහස්‍රයේ නගරය'

7-Mins

(කපිල මහේෂ් රාජපක්ෂ) මානව වර්ගයා වනගත දිවියෙන් නික්ම ගංගා නිම්න ආශ්‍රිතව ශිෂ්ටාචාර ඇරඹු අවදියේ මුහුණ දුන් නව අභියෝග අතර ප්‍රමුඛ ගැටලුවක් වුයේ එතෙක්... [More]
අදහස්| [සරදගේ ලියුං හැකින්ස්]- අපේ ලොක්කාගෙං පුටිංට සැරම සැර ලියුමක්

2-Mins

රුසියාවේ ඉන්න මගේ යාළුවෙකුගෙන් හදිස්සියේම කෝල් එකක් ආවා. මිනිහා එහා පැත්තේ ඉඳගෙන බොහෝම සන්තෝසෙන් කෑ ගහන්න පටන් ගත්තා. "කියල වැඩක්... [More]
කතන්දර| "කණ්ණාඩියෙ හැංගි හොරා"- ළමා කතන්දරය [වීඩියෝව]

38-Secs

"කණ්ණාඩියෙ හැංගි හොරා"- පොඩිත්තන්ට ලස්සන පුංචි කතන්දරයක් [කාටූන්]- Rachita Udaykumar ලියා, Suvidha Mistry සිත්තම් කළ "My Best Friend" සිඟිති කතන්දරයේ... [More]
කවි| අතුරුදහන්වූවන් හඳුනා ගැනීමේ පෙරෙට්ටුව

27-Secs

(කසුන් හර්ෂණ) මැයි මහේ සාපයට පහන් පෙළ ඇවිලූ ව,
දුක් ගීය තමා ඒ කන්ද උඩ වැහි කළුව
සඳ එහෙම නෑවිත් පොරවද්දී රෑ සළුව
නංගි අපි කෑවේ ගින්දරේ කොස් පළුව

විඩාබර දෙනෙත් අග රැඳුනාම ඉඟි නළුව... [More]
කතා-බස්| "ජාතිය තීරණය කරන්නේ ලේ නෙවෙයි; සංස්කෘතිය!"- නැගෙනහිර වෙරළෙන් ඇසුණු හඬ- හඳගම සමග කතාබහක්

9-Mins

(කේ.ඩී. දර්ශන) මේ දිනවල අයිටීඑන් නාලිකාවේ විකාශය වන "නැගෙනහිර වෙරළෙන් ඇසෙන" ටෙලි නාට්‍යය දුවන රැල්ලට හාත්පසින් ම වෙනස් මානයකුයි නියෝජනය කරන්නේ. එක... [More]
අදහස්| [සරදගේ ලියුං හැකින්ස්]- රට කොරන මහත්තුරු- පතති කිරි උතුරනා අවුරුදු!

2-Mins

අලුත් අවුරුද්දේ උදේ පාන්දර ගෙදර ලියුම් පෙට්ටිය ඇරල බලනකොටයි මං දැක්කෙ, රටේ ලොකු ලොකු උන්නැහේලා මට අලුත් අවුරුදු සුබ පැතුම්... [More]
කවි| කුණු නොවෙන ප්‍රේමයක්

36-Secs

(කුෂාන් ශාලික) කන්ද පාමුල ගෙන්දගම් නිම්නෙක
හැටේ වත්තේ ලස්සනම හරියක
මම හිටියෙ ලෑලි ගෙදරක
ඒ දවස් වල

කන්ද මුදුනේ ඉඳුල් අතරට... [More]
BoondiLets| ඒබ්‍රහම් ටී. කොවූර් කියයි.
තමන් විසින් පානු ලබන ඊනියා ප්‍රාතිහාර්යයන් පරීක්ෂාවට ලක් කිරීමට ඉඩ නොදෙන්නා තක්කඩියෙකි. එබඳු පරීක්ෂා කිරීමකට ධෛර්යය නොමැත්තා පහසුවෙන් මුළාවේ වැටෙන්නෙකි. පරීක්ෂාවකින් තොරව සියල්ල විශ්වාස කිරීමට... [More]
කතන්දර| චිත්‍ර ප්‍රදර්ශනය

2-Mins

(අනුෂ්ක තිලකරත්න) පොඩි එවුන්ගෙ චිත්‍ර ටික නම් ඔක්කොම ලැබුනා. ගිය සැරේ වගේම මේ සැරෙත් ශාලාවෙ ඉඩ මදි වෙයි. කමක් නෑ කොහොම හරි... [More]
ඔත්තු| "ගුත්තිල කාව්‍ය" වේදිකාවට!

13-Secs

"ගුත්තිල කාව්‍ය"- අඛිල සපුමල්ගේ නවතම සංගීත නාට්‍යයේ මංගල දැක්ම, 2018 ජනවාරි 11 වන දින, ලයනල්... [More]
කවි| වයාපන් ලුද්මිලා චෙලෝමය පෙම් ස්වරය

24-Secs

(මලිත් දිලූෂ නානායක්කාර) ලුද්මිලා,
හදවතත් ඇතැම් විට විපිළිසර ස්වර පෙළක්
විටෙක උච්චව විටෙක මන්ද්‍රව හඬ නැඟෙන
ස්ථායී තැන්වලත් අස්ථායී වෙන
සෘති අස්ථාවර ව ළතැවෙන
විරහ ගී ගැයෙන්නේ එතකොට;... [More]
Boondi Dot Lk · බූන්දියේ අපේ වැඩක් · editorial@boondi.lk
Home · Currents · Raha · Sookiri · Kavi · Dosi · Music · Plus · Facebook