Facebook
Twitter
Google+
YouTube
Blog
RSS Feed
පොත් බූන්දි
කලාව සහ කතිකාව- නූතන කලා සංස්කෘතික දෘෂ්ටිවාදී කතිකාව කෙරෙහි අකුටිල මැදිහත්වීමක්
බූන්දි, 01:05:52
"චීන ජාතිකයෝ එක ම ගසේ එක පැත්තක අතු
රෝස කුසුමයෙන් බර කරන්නටත්,
අනෙක් පැත්තේ අතු පෙයාර්ස්වලින් බර කරන්නටත් ඉගෙන ගත්හ.
චීනුන් ගසට කරන්නට උගත් දේ
අපිට මිනිසුන්ට කරන්නට නොහැකි ද?"

-ෆෙඞ්රික් නීෂේ (මිනිස් වගාව ගැන)

නීෂේ දාර්ශනිකයාගේ ඉහත උදෘතය අප උපුටා ගත්තේ එරික් ඉලයප්ආරච්චිගේ "කලාව සහ කතිකාව" නම් ලිපි එකතුවක් සහිත කුඩා කෘතියෙනි.

එරික් ඉලයප්ආරච්චි යනු නූතන ලාංකේය කලා, සංස්කෘතික, දෘෂ්ටිවාදී කතිකාවට නිර්මාණයන්ගෙන් සහ විචාර ප‍්‍රවේශයන්ගෙන් අනලස්ව දායකත්වය සපයමින් සිටින්නෙකි.

වාසනාවකට ඔහු සිය නිර්මාණ කාර්යය සහ විචාර කාර්යය නිවැරදිව වටහා ගෙන කටයුතු කරන්නෙකි. අවාසනාවකට ඔහුගේ නිර්මාණ කෘති සහ විචාර මැදිහත්වීම් ගැන සාකච්ඡා වෙන්නේ ඉතා අඩුවෙනි. එයට හේතුව සමහරවිට ඔහු සාකච්ඡා කරන්නාවූ විෂය ප‍්‍රදේශයන්හි සංකීර්ණතාව හෝ වෙනත් විශේෂ කරුණක් විය හැකිය. වෙසෙසින් නූතන කවිය විෂයෙහි වෙසෙස් සළකුණක් තැබූ එරික් නවකතා, කෙටිකතා, නාට්‍ය, චාරිකා කතා සහ ඔපෙරා ආදී නිර්මාණයන් ද සිය කලාත්මක මැදිහත්වීම් ගොන්නට එක් කර ගත්තේ වෙයි.

"කලාව සහ කතිකාව" නමින් යුත් විචාර කෘතිය ඔහු විසින් ප‍්‍රකාශයට පත් කර ඇත්තේ 2012 වර්ෂයේ දී ය.

මෙම කෘතිය සමකාලීන ලාංකේය මොහොත ගිල ගනිමින් සිටින, බොහෝ විට ගිලගෙන අවසන් පවා විය හැකි අතිමහත් ව්‍යසනය වන විනෝද කර්මාන්තය පිළිබඳව වන තිසීසයක් ලෙස සලකන්නට අප කැමති ය. ධනවාදයේ දෘෂ්ටිවාදය ජන විඥානයට එන්නත් කිරීමම ආත්ම කොටගත් මෙකී විනෝද සහ ප‍්‍රමෝද කර්මාන්තය ගැන අගනා දෘෂ්ටිමය ආලෝක කදම්භයක් මේ කුඩා කෘතිය විසින් එල්ල කරනු ලැබෙයි.

මූලික වශයෙන් විචාර කෘතියක් වන මෙහි පහත දැක්වෙන සංරචක කෙරහි මාතෘකානුගත විවරණ සපයා ඇත.

ස්ලම්ඩෝග් මිලියනර්- ආකාස කුසුම්- ද රීඩර්- රිවොලියුෂනරි රෝඞ් යන සිනමා කෘති, රූපවාහිනිය සංස්කෘතික ගබඩා කොල්ල කෑම, පොප් සංගීතයේ සමාජ ද්වාරය මයිකල් ජැක්සන්, සරච්චන්ද්‍ර-නීෂේ සහ කේමදාස, කේමදාස පශ්චාත් මරණ කතිකාව, ග‍්‍රීසිය සොයා යාමේ අභීත ප‍්‍රයත්නයක්- අග්මෙම්නොන්, ජීවිතය නැති සාහිත්‍ය කඩදාසි නැති ගෙයක් වගෙයි ආදී වශයෙනි. මෙහි දී එරික් සිය මැදිහත්වීම හරහා නූතන සංස්කෘතියේ අශ්ලීල ලෝලයන්, එහි දෘෂ්ටිවාදී මැදිහත්වීම්හි ස්වභාවයන් සිය විචාරයට භාජනය කරයි. ඒ අතරම මෙම කෘතියේ දී ලාංකේය සංගීතය, කේමදාසයන් ගේ මැදිහත්වීම, මයිකල් ජැක්සන් පිළිබඳ කතිකාව ආදිය කෙරෙහි වීමංසනය සඳහා කියවන්නා වෙත නව මානයන් සපයා ඇත.

කෙසේ වෙතත් අප පෙර සඳහන් කළ පරිදි විනෝද කර්මාන්තයේ මැදිහත්වීම පිළිබඳ තිසීසයක් ලෙස සලකන්නට අප කැමති වන්නේ ඇයි දැයි කිව යුතු ය. බොහෝ විට රූපවාහිනිය වැනි නූතන මාධ්‍ය උපකරණයක් කෙරෙහි විවේචන එල්ල කරන්නන් එය සිදු කරනවා අප දකින්නේ ඉතාමත් පටු සංස්කෘතික (වැවයි දාගැබයි ගමයි පන්සලයි පන්නයේ) විවේචනයන් ය. එය රූපවාහිනිය වැනි මෙවලමක දෘෂ්ටිවාදී මැදිහත්වීම සහ නව දෘෂ්ටිවාදයක මැදිහත්වීම මෙල්ල කිරීමට වන බලපෑම අතිශය සරලමතික කිරීමකි.

අවශේෂ ලිපි වලිනුත් අඩු වැඩි වශයෙන් මතු කෙරෙන්නේ වුව ද ‘රූපවාහිනිය සංස්කෘතික ගබඩා කොල්ලකෑම’ නම් ලිපිය මේ පෙර කියන ලද විනෝද කර්මාන්තයේ බලපෑම කෙරෙහි බරපතල ලෙස සවිඥානක වෙයි. රූපවාහිනිය නමැති බියකරු ප‍්‍රතිනිෂ්පාදන තර්කණය හුදෙක් ම කිසිවක් නිෂ්පාදනය නොකරන්නක් බව මෙහිදී පෙනී යන කරුණකි. ඔහු විසින් මේ ලිපිය හරහා මතු කරන "රූපවාහිනී වැඩසටහනක් දෙස බැලිය යුත්තේ ප‍්‍රතිනිෂ්පාදන තර්කනය තුළින් විනා කලාත්මක තර්කනය තුළින් නොවේ" යන වාක්‍ය අතිමහත් වැදගත් කමකින් යුතු වෙයි. අද මෙරට බොහෝ මතවාදී මැදිහත් වන්නන් එය වටහා නොගෙන තමා වෙත දමා ඇති ‘විලංගු වල කැටයම් කපමින් සිටින’ ස්වභාවයක් පෙන්නුම් කරන්නේ මේ සත්‍යය වටහා නොගනිමිනි.

"එය නොනවතින යන්ත‍්‍ර සහිත නිෂ්පාදන යන්ත‍්‍රාගාරයකි. රූපවාහිනී නිෂ්පාදන කාලය පුරා හෝ ඊට වැඩියෙන් හෝ එම යන්ත‍්‍රාගාර ක‍්‍රියාත්මක විය යුතු ය. මේ නිසා එම යන්ත‍්‍රාගාර තුළ ක‍්‍රියාත්මක විය හැක්කේ එක ම එක නිෂ්පාදන තර්කණයකට පමණි. එනම්, අඛණ්ඩ ප‍්‍රතිනිෂ්පාදන තර්කණයයි. මේ නිසා කිසියම් රූපවාහිනී වැඩසටහනක් දෙස බැලිය යුත්තේ ප‍්‍රතිනිෂ්පාදන තර්කනය තුළින් විනා කලාත්මක තර්කනය තුළින් නොවේ. කලාත්මක විය හැකි අවකාශයක් හෝ අවශ්‍යතාවක් හෝ එයට නැත. ප‍්‍රතිනිෂ්පාදන යන්ත‍්‍රාගාරයේ ධාවක පටිය හෙවත් කන්වේය බෙල්ටය ලෙස ක‍්‍රියාත්මක වන්නේ ‘බෙල්ටය’(Belt) නමින් ම හඳුන්වා දෙනු ලබන ඒකකය විනා ‘වැඩසටහන්’ නැමති ඒකකය නොවේ. මෙහි දී සමහර වැඩසටහන් කලාත්මක වන්නේ ද සමස්ත බෙල්ටයේ හෝ සමස්ත චැනලයේ ක‍්‍රියාකාරිත්වය වෙනුවෙනි. එවැනි කලා වැඩසටහන් බොහෝ කෙටි විය යුතු ය."

මේ කරුණ ඔහු තවත් ආකාරයකින් උත්ප‍්‍රාසාත්මකව පවසන ආකාරයයි මේ. කර්මාන්ත ශාලාවක නිෂ්පාදනය කරන යමක් එහි යාන්ත‍්‍රික බෙල්ටයක් දිගේ එන්නේ කවරාකාරයෙන් ද රූපවාහිනී බෙල්ටය දිගේ නිෂ්පාදනයන් එන්නේ ද ඒ ආකාරයෙන් ම යනුවෙනි.

මාධ්‍යය විසින් පණිවුඩය ගෙනියනවා පමණක් නොව එය දෘෂ්ටිවාදය බවට ද පත් වන අයුරු ඔහු පෙන්වා දෙයි. එහිදී ඔහු පෙන්වා දෙන තවත් වැදගත් කරුණක් නම් කිසිදු කලාත්මක නිෂ්පාදනයක් සිදු නොකරන රූපවාහිනිය පෙර යුගයන් හි ඉතිරි වුණු දෑ ඇති සංස්කෘතික ගබඩාව (පුළුල් අරුතිනි) කොල්ලකෑම නම් අපූරුවට සිදු කරන බවයි.

"සරල නිදසුනක් ගෙන හැර දක්වන්නේ නම් ජෝ අබේවික‍්‍රම හෝ ගාමිණි ෆොන්සේකා හෝ මාලනී ෆොන්සේකා හෝ මෙරට සංස්කෘතික ලේඛනාගාරය තුළ ගබඩා කර තිබෙන මුල් පිටපත් ය. එවැනි සංස්කෘතික ඔරිජිනල බිහි කරන්නට රූපවාහිනියට නොහැකි ය."

රූපවාහිනිය නමැති මජර විනෝද කර්මාන්තය විසින් කරන්නේ ඒවා කොල්ලකෑම බව ඉතා පැහැදිලි ය. ඊට හොඳම නිදසුන නම් ‘සුපර් ස්ටාර්’ නම් වැඩසටහනයි. එමගින් පැරණි සංස්කෘතික ගබඩා සොයා පාදා කොල්ල කෑව ද කිසිදු ඊනියා සුපිරි තරුවකට සංස්කෘතික ඔරිජිනලයක් වන්නට නොහැකි වීම විමසා බලනු වටී.

මේ ලිපිය හරහා මතු කෙරෙන අනෙක් වැදගත් ම කරුණ නම් මේ විනෝද කර්මාන්ත ව්‍යසනය කෙරෙහිවන සක‍්‍රීය මැදිහත්මක් ගැන කතුවරයා වෙතින් කෙරෙන ඉඟි කිරීමයි.

"මේ නිසා අද දවසේ රූපවාහිනිය සම්බන්ධයෙන් සලකා බලන විට අමාධ්‍ය සමාජයක් හෝ ප‍්‍රතිමාධ්‍ය සමාජයක් (non – media society)-(anti – media society) සඳහා වූ මහජන අරගලයකින් මෙපිට ගැලවීමක් පොදු මහජනයාට නැත. මෙම විරෝධතා සමාජය දැනටමත් පවුල් තුළ ගොඩනැගෙමින් පවතින නමුත් එය තවම ආරවුල්කාරී කුටුම්භගත උපසමාජයකට සීමා වී තිබේ. එය අමද්‍යප ව්‍යාපාරය වැනි සමාජ ව්‍යාපාරයක් විය යුතු අතර ප‍්‍රතිනිෂ්පාදන තර්කණය තේරුම්ගත හැකි ක‍්‍රීඩා හා ප‍්‍රහේලිකා ආදිය නිර්මාණත්මක ලෙස හඳුන්වා දිය යුතු ය."

මේ කෘතියේ අන්තර්ගතයෙන් අතිමහත් වැදගත්කමකින් යුතු සහ ක‍්‍රියාකාරීත්වයකට මඟ පෙන්වන ප‍්‍රමාණ වාක්‍යය මේ යැයි හඟිමි. මේ බියකරු ව්‍යසනයට එරෙහිව මහජන ක‍්‍රියාකාරිත්වයක් වෙනුවෙන් මඟ හසර සලසා ගැනීමක් කළ යුතු ය. එනම් සියලූ ප‍්‍රබුද්ධ දේශපාලන ක‍්‍රියාකාරිත්වයන් සහ කතිකාවන්, සංස්කෘතික ක‍්‍රියාධරයන්, කලාකරුවන් එක් පියස්සක් යටට කැඳවා ගැනීමයි.
මේ වියමන ඔබේ මූණු පොතට එක් කරන්න-
Tags- Art and Discourse by Eric Ilayapparachchi, Friedrich Nietzsche, Slumdog Millionaire, Akasa Kusum, The Readers, Revolutionary Road
Plus
ප්‍රතිචාර
අඩවි දත්ත
Facebook Page
Boondi Google+
Boondi RSS
සඳුන් ප්‍රියංකර විතානගේගෙන් තවත් වියමන්
පොත්
පරාගේ "ක්ලැරා" සිරා ද?
පොත්
'කියන්නට හදන විදිහ' විසින් 'කියන්නට හදන දෙය' යටපත් කළ 'මගේ ආද‍රණීය යක්ෂණී'
පොත්
වීරයන් අවැසි සමයක - මරියා සිලොනිකා වස්තුව
පොත්
කියනු මැන දිවි අරුත- ගුණදාස අමරසේකර
කවි
කොරියාවේ සිරියාව
තවත් පොත් බූන්දි
කැත මත ලස්සන සෙවීම- සරද සමරසිංහ ප්‍රබන්ධ ප්‍රවේශය
සමහර කමටහන් සහ සමහර රජත
ලියෝ තෝල්ස්තෝයිගේ ඇනා කැරනිනා නවකථාව සහ ද්විත්ව කථා වින්‍යාසය පිළිබඳ විමසුමක්
'රැජින' තුලින් ඉතිහාසයට මානුෂික සංස්කරණයක්
හකාවතී- කියවල අඬන්නද? හිනාවෙන්නද?
බූන්දි නව ඊමේල් ලිපිනය- editorial@boondi.lk
BoondiLets
සතුට...!
එක් මිනිසෙක් බුද්ධ හමු වී මෙසේ කිවුවා.
"මට සතුට අවශ්‍යයි!"

එවිට බුද්ධ කීවා;
"මුලින්ම මට යන්න ඉවත් කරන්න. ඒ මමත්වයයි.
ඉන්පසු, අවශ්‍යයි යන්න ඉවත් කරන්න. ඒ තෘෂ්ණාවයි.... [More]
What's New | අලුතෙන්ම
BoondiLets| පියදෝර් දොස්තෝව්ස්කි කියයි.
පව්කාරයෙකුට චෝදනා කොට පිළිකෙව් කිරීම තරම් පහසු අන් කිසිවක් නැත. එපරිදිම, පව්කාරයෙකු තේරුම් ගැනීම තරම් අපහසු අන් කිසිවක් ද නැත!
කතන්දර| ලියුම්

6-Mins

(ජනිත් විතාරණගේ) "අසෝක මහත්තයො මෙන්න මේක මහත්තයාට දෙන්න කියලාමයි මං අරගෙන ආවේ.."

හාමුදුරුවන්ට වැඳලා නැගිටිනකොටම සිවුරු පොට ඇතුලෙන් ඇදලා ගත්ත බාගෙට දියවෙච්ච බ්‍රවුන්පේපර්... [More]
අදහස්| [සරදගේ ලියුං හැකින්ස්]- ජාත්‍යන්තර හොරුන්ගේ සංගමයෙන් බය නැති අගමැතිට ලියුමක්

2-Mins

ඡන්දයක් පවත්වන්න යනවයි කියල හාවක් හූවක් යනකොට නානාප්‍රකාර පක්ෂ, පෙරමුණු බිහිවෙන්න පටන්ගන්නවා. පක්ෂ බිහිවෙන හදිස්සියට ඒවාට දමන්න නම් හොයා දෙන,... [More]
රංග| දේශපාලන සංස්කෘතියේ අඳුරු ප‍්‍රපාතයක් වෙත එබී බලන, "ප‍්‍රපාතය ළඟ වනස්පතිය"

6-Mins

(දමිත් වැලිකල) පසුගිය යෞවන නාට්‍ය උළෙලේ ඉදිරිපත් වූ නාට්‍ය අතරින්, ඉතා සරු වියමනක් ඔස්සේ නාටකීය ධාරණාවක් ආකෘතිකමය සෞන්දර්යකින් යුතුව ඉදිරිපත් කරන්නට සමත්... [More]
කවි| බිරියෝසා හිම හඬයි!

42-Secs

(ඩිල්ෂානි චතුරිකා දාබරේ) බබයිගා යකින්නගෙ කුකුළු අඬු ගේ ගාව මං හිටියෙ මුළු ගෙය ම මුර කරන්
ගෙයි මුල්ලෙ පූසගේ නියෙන් මා සීරිලා පිට පොත්ත තදින් වැහැරී ගිහින්
කඳුකරෙන් හැමූ එක් අවාරේ හුළඟකට කේඩෑරි කොළ වැටුණ ඉකි ගසන්
යකින්නිය යකින්නියෙ වතුර උතුරක් දියන් බිරියෝසා මම පුරන් වී ගිහින්

වසිලිස්සා කෙලි පොඩ්ඩි දුව එද්දි බයවෙලා කඳුලකින් දිග ගවුම නෑවිලා... [More]
කවි| හිරු බැස යෑම නියතයකි!

17-Secs

(විකුම් ජිතේන්ද්‍ර) ඔරලෝසු මුහුණත
කියයි
ඒ මොහොත පැමිණි බව...

තබමි සුදු පැහැ
හිස් තැනක්...... [More]
Cine| අතීත ව්‍යාධිය වෙත අනාගතයෙන් එන රෝග ලක්ෂණය (සමාප්තියක් නොවන ස්මර්ණ)

6-Mins

(විදර්ශන කන්නන්ගර) ස්මර්ණ සමාප්ති නම් වූ ටෙලි චිත්‍රපටිය රූපවාහිනියේ විකාශය වූයේ 2000 වර්ෂයේදීය. අප එම අත්දැකීම නැවත සිහිපත් කරමින් තිබෙන මෙම 2017... [More]
කතන්දර| "පොල්ලෙ බලේ"- රුසියානු ළමා කතන්දරය [වීඩියෝව]

19-Secs

පොඩිත්තන්ට රුසියාවෙන් කතන්දරයක්- වී. සුතේයෙව් ලියා සිත්තම් කළ "කතන්දර හා පින්තූර" සෝවියට් ළමා පොතෙහි ඇතුළත් "පොල්ලෙ බලේ" ළමා කතන්දරය (අනුවාදය-... [More]
BoondiLets| ජෝන් ලෙනන් කියයි.
ජීවිතය යනු, ඔබ කලබලයෙන් වෙන වෙන සැලසුම් සාදමින් ඉන්නා විට, ඔබට සිදුවන දෙයයි!
අදහස්| [සරදගේ ලියුං හැකින්ස්]- කහටගස්දිගිලියෙ කුසුමාවතීගෙන් මංගල ඇමතිතුමාට!

2-Mins

අපේ මංගී මහත්තයා නොහොත් මුදල් ඇමති මංගල සමරවීර මහත්තයා මේ පාර අය වැයෙන් බියර්වල මිල අඩු කළාට පස්සේ රටේ මිනිස්සු... [More]
ඔත්තු| මාසික සිනමා දැක්ම- 'Lipstick Under My Burkha'- නොවැ. 26

7-Secs

Alankrita Shrivastavaගේ "Lipstick Under My Burkha" චිත්‍රපටය, 2017 නොවැම්බර් 26 ඉරිදා, සවස 3:00 ට, මීගමුව... [More]
අදහස්| අපේ මධ්‍යම පන්තියේ නුතන සංස්කෘතික විලාසිතාව!

3-Mins

(තාරක වරාපිටිය) අපේ රට වැනි සමාජයක සංස්කෘතික චින්තනය හෝ සාමාන්‍ය විචාර බුද්ධිය සකස් වන්නේ බොහෝ දුරට මධ්‍යම පාන්තික සමාජ ස්ථරයේ චින්තනයේ හැඩරුව... [More]
කවි| පියාපත්

8-Secs

(ධනුෂ්කා නිෂාදි කුලරත්න) දැලක පැටළුණු අය
මේ අපි කවුරුත්
නොගැලවී ඉන්න වෙර දරනවා

බත්කූරු යාළුවේ!
ගමනමයි ගැලවුම... [More]
රංග| හිනාව ගිලිහුණු සමාජයට "හිනාවෙලා මිනිත්තුවක්"

7-Mins

(සුදේශ් කවීශ්වර) උසස් කලා කෘතියක් අකුණු සැරයක් වැනි බව රෝම විචාරකයෙකු වූ ලොංජයිනස් ප්‍රකාශ කරයි. අකුණු පහර තමා අවට ඇති සියලුම දේ... [More]
පරිවර්තන| 'සැලී' උයනෙහි කෙළවර

16-Secs

(විලියම් බට්ලර් යේට්ස් | නිලූක කදුරුගමුව) හමුවීමු මා පියඹ සහ මම
'සැලී' උයනෙහි කෙළවර
හිමකුමරියකගේ පා නඟා ඈ
ඇවිද්දේ 'සැලී' උයන පසුකර.
තුරු මත කොළ වැවෙන විලසට
සෙමෙන් ආලය විඳින ලෙස... [More]
කවි| (ඔබ හිනැහෙන විට)

5-Secs

(මහගම සේකර) ඔබ හිනැහෙන විට
මුලු ලොව
ඔබ සමඟින් සිනා සෙයි

ඔබ වැලපෙන විට
මුලු ලොව... [More]
කරන්ට්ස්| ඈත සහ මෑත

23-Secs

(අමිල නන්දසිරි) "අනුරාධපුරයේ උද්‍යාන තුලදී පෙම්වතුන් යුවල 304ක් පොලිස් භාරයට."
-පුවතක්


ඈත, කුහුලින් සවල් ගහනා
මැදිවියේ නෙතු බහුලය
මෑත, විලියෙන් ජම්බු රතුවෙන... [More]
Cine| ස්වරූප නොපෙන්වීමේ සහ නොබැලීමේ විනෝදය

13-Mins

(එරික් ඉලයප්ආරච්චි) කලාත්මක අවකාශය සහාසික ලෙස විනෝදයේ අවකාශය විසින් පාගා දමනු ලබන අතරේ කලාත්මක ප්‍රදර්ශනයේ අවකාශය විනෝද ප්‍රදර්ශනයේ අවකාශය විසින් උදුරා ගනිමින්... [More]
Boondi Dot Lk · බූන්දියේ අපේ වැඩක් · editorial@boondi.lk
Home · Currents · Raha · Sookiri · Kavi · Dosi · Music · Plus · Facebook