Euripides- Proto-Feminist or Misogynist? | BOONDI.LK
Facebook
Twitter
Google+
YouTube
Blog
RSS Feed
රංග බූන්දි
යුරිපිඩීස් චිත්‍රණය කළ ස්ත්‍රීත්වය
බූන්දි, 18:14:50
සම්භාව්‍ය ඇතැන්ස් පුර (ක්‍රි.පූ. 480-323) ස්ත්‍රියගේ අවකාශය වූකලී, ඓතිහාසික ග්‍රීක ඉතිහාසය තුළ, අන් කාල පරිච්ඡේදයන්ට සාපේක්ෂව ගත් කල යම් කිසි පසුගාමිත්වයක් පෙන්වුම් කළ අවකාශයකි. යුදකාමී පුරුෂෝත්තමවාදී සමාජ වපසරියක් තුළ, සම්භාව්‍ය යුගයේ ග්‍රීක කාන්තාව, මූලික වශයෙන් ගෘහය තුළට කොටුවූ අයෙක් විය. එම යුගයෙහි විශිෂ්ඨතම ග්‍රීක දේශපාලනික හඳුන්වාදීමක් වූ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී ජන බලයෙන් (democracy) පවා ඇයව සපුරා ඉවත් කොට තැබිණි. යම්තරමක හෝ සමාජ පිළිගැනීමක් ලද්දේත්, සමාජය හා ගැටීමට තරම් බුද්ධිමත් බවක් සහිත වූයේත් හෙටෙයිරා (hetaera) යන නාමයෙන් හැඳින්වූ ඉහළ පෙළේ නගර සෝභනියන් පමණි.

මෙම යථාර්ථයට අභියෝග කරන අයුරින් ගොඩ නැඟුනු කාන්තා චරිත අප සමකාලීන ග්‍රීක නාට්‍යකරුවන්ගේ කෘති තුළින් දකින මුත් (සොෆොක්ලීස්- ඇන්ටිගනී, ඊසිකිලස්- ක්ලයිටමෙන්ස්ට්‍රා) සර්වකාලීන සහ විශ්වීය තලයක ලා, පුරුෂමූලික සමාජයක ගැහැනිය මුහුණ දෙන අසාධාරණයත්, ඒ අසාධාරණය හමුවේ ඉන්ද්‍රඛීලයක් සේ නැඟී පුරුෂෝත්තමවාදයට අභියෝග කරන නිර්භයත්වයත් තම නාට්‍ය කෘති තුළින් ඉහළින්ම විදහා පෑවේ යුරිපිඩීස් (ක්‍රි.පූ. 480-406)ය.

යුරිපිඩීස් යනු පූර්ව ස්ත්‍රීවාදියෙක් ද (proto-feminist), එසේත් නැතිනම් ස්ත්‍රී විරෝධියෙක් ද (misogynist) යන්න අද වන තුරුත් ග්‍රීක නාට්‍ය හදාරන්නන් අතර විවාදයට තුඩුදෙන කරුණකි. මෙහිදී යුරිපීඩීස් විසින් ගොඩනැඟූ ස්ත්‍රී චරිතයන්හී ඇති සංකීර්ණත්වයත්, සමකාලීන පමණක් නොව සර්වකාලීන වශයෙන් ස්ත්‍රීය පුරුෂෝත්තමවාදී සමාජයක මුහුණ දෙන දුක් ගැහැටත්, ස්ත්‍රියකගේ ඇසින් නිර්මාණය කරන ආකාරය ඔහුගේ නාට්‍ය හරහා විදහා දැක්වීම ඔහු පූර්ව ස්ත්‍රීවාදියෙක් යැයි හඳුන්වා දීමට ප්‍රමුඛ කාරණා වන අතර, ඔහුගේ කෘති තුළින් ගැහැණුන් නරකෙන්, අශාවන්ගෙන් පිරි, පළි ගැනීමේ චේතනාවන්ගෙන් මඩනා ලද, දරුණු ගති වලින් හෙබි ලෙස හුවා දැක්වීම, ඔහු ස්ත්‍රී විරෝධියෙකු ලෙස හංවඩු ගැසීමට රුකුල් දෙයි.

නමුත් අප මෙහිලා සිතිය යුතු යමක් ඇත. ඒ, ග්‍රීක නාට්‍ය වල ප්‍රතිබිම්භිත වීර පුරුෂ චරිතවලට පරිභාහිර කිසිවක් ඔහු තම ස්ත්‍රී චරිත තුළ ඉස්මතු නොකරන බවයි. අපට හුරු පුරුදු ග්‍රීක වීර පුරුෂ චරිත ගැන සිතා බලන්න. ඔවුන් මිනීමැරුමෙන්, පාවාදීමෙන්, ආශාවන්ගෙන්, පළිගැනීමේ චේතනාවෙන් පිරි ස්වාභාවික මිනිසුන්‍ ය. ඔවුන්ගේ දුශ්ශීලත්වයක් තිබුන ද, එමගින් පුරුෂ වර්ගයා නරකයැයි හැඟීමක් සමාජ ගත නොවෙයි. මේ වීරයන් කැළ සමඟ යුරිපිඩීස් ඔහුගේ කාන්තා චරිත හොඳ නරක කැටිවූ, පිරුනු මිනිසුන් (human beings) ලෙස ගෙන එක් පෙළට සිටුවයි. (උදා- මීඩියා, ෆේඩ්‍රා) මෙයින් ඔහු බලාපොරොත්තු වන්නේ තම ස්ත්‍රී චරිතත් පුරුෂ චරිත හා සමාන බව නොවේද?


Pier Paolo Pasolini තැනූ Medea (1969) චිත්‍රපටයෙන්.

එමෙන්ම, බොහෝ විට ඔහුගේ ස්ත්‍රී චරිත තුල හමුවන දෙබස් අතර, "ස්ත්‍රීත්වය යනු ශාපයකි, දුර්වලකමකි" යන අදහස් ඇතුලත් දෙබස් ඛණ්ඩ මඟින් ඉස්මතුවන්නේ, ඒ චරිත තුළ පිරි වේදනාව හා ඉච්ඡාභංගත්වයයි. සිතන්න, ජීවිතයේ එමට දුක් ගැහැට විදි මීඩියා වන් කාන්තාවක්, පාවාදීම් වලට නතුව, අසරණව වේදිකාව මතට වී, වේදිකාව ගිගුම් දෙන හඬින් "අහෝ, ස්ත්‍රීත්වය යනු ශාපයෙකි"යැයි වේදනාවෙන් පැවසීමෙන් නරඹන්නා තුල ඇති වනුයේ (විශේෂයෙන් පුරුෂයන්ගෙන් සමන්විත සමකාලීන ඇතන්ස් ප්‍රේක්ෂකාගාරයෙහි සිටින), තමා තමාවම ප්‍රශ්න කරගැනීමේ වරදකාරී සිතුවිල්ලක් ද, නැතහොත් ස්ත්‍රීත්වය පිළිබඳ වෛරී හැඟීමක් ද?

අනිත් අතට, යුදකාමීත්වය විසින් පුරවැසි ස්ත්‍රීන්ගෙන් තව තවත් දරුවන් වැදීම ඉල්ලාසිටින මොහොතක, "ස්ත්‍රියගේ ගරුත්වය රඳා පවතින්නේ පුරුෂයන් ඇයගේ හොඳ හෝ නොහොඳ ඉතාම අඩුවෙන් කතා කරන තරමටය" යන (පුර නායකයා වන පෙරික්ලීස්ගේ) ප්‍රපංචය මත සමකාලීන ස්ත්‍රීත්වය අර්තකතනය වන ඇතන්ස් සමාජය, "එක් වරක් දරුවන් බිහිකරනවාට වඩා දහස් වරක් යුද පෙරමුණක සිටගැනීමට මම කැමති"යැයි මීඩියා කරන අභීත කියමන විසින් කෙතරම් ගැඹුරකට සසල කරවන්නට ඇතිද? සැබැවින්ම වර්තමාන ස්ත්‍රීවාදි අවකාශය තුළ පවා සාකච්ඡාවට බඳුන් වන, පවතින සමාජ දේශපාලනික තත්ත්වයන් (status quo) ප්‍රශ්න කිරීමට ලක් කරන මෙවන් අදහස් ඔහුගේ කෘති තුල අපට නිබඳවම හමුවෙයි.



සැබැවින්ම ස්ත්‍රී මනෝභාවයන් පිළිබඳ මෙපමණ සියුම් ලෙස විශ්ලේෂ්ණය කල නාට්‍යකරුවෙක් ග්‍රීක ඉතිහාසයේ තවත් නොමැත. ඔහුගේ හිපොලිටස් නාට්‍යයෙහි සඳහන් ෆේඩ්‍රා චරිතය යනු, තම සැමියාගේ තුරුණු පුත්‍රයා පිළිබඳ, අනුරාගයෙන් දවන ලද ආදරයකින් බැදෙන ගැහැණියෙකි. මතුපිටින් බලන කල මෙය ස්ත්‍රීයකගේ රාගය නිසා නිර්මල තරුණ දිවියක් නැති වී යාම ලෙස පෙන්වුම් කලත්, චරිත චිත්‍රණයේදි යුරිපීඩිස් දක්වන විශිෂ්ඨත්වය තුල, යටි පෙළින් මෙහි වියමන උඩු යටිකුරු වෙයි. හිපොලිටස් යනු ස්ත්‍රීන් පිළිකුල් කරන, අහංකාර පරවශ තරුණයෙකි. නාට්‍ය තුල ඔහු ඉස්මතු වන්නේ, යථාර්ථයට එහා ගිය (eccentric) චරිතයක් ලෙසයි. නමුත් ඊට මුහුණලා ෆේඩ්‍රා සිටගන්නේ සාමාන්‍ය මිනිස් හැඟීම් වලින් පිරිපුන්, අනුරාගී කාන්තා චරිතයක් ලෙසය.

බොහෝ විට සෙසු චරිත හරහා කරන හැඳින්වීම්, විවේචන තුළින් සහ, දෙවියන්ගේ මැදිහත් වීම් තුලින්ද, යුරිපීඩීස්, ස්ත්‍රීය අරභයා ප්‍රේක්ෂකාගාරයෙහි හෘද සාක්ෂිය අභියෝගයට ලක් කරයි.

යුරිපිඩීස් ස්ත්‍රී විරෝධියෙකු ලෙස හැඳින්වූන් අතර ඉදිරියෙන්ම සිටිනුයේ ඔහුගේ සමකාලීනයෙකු වූ ඇරිස්ටොෆනීස් ය. නමුත් එම නාට්‍ය පරිශීලනයේදි හැඟී යන්නේ, ස්ත්‍රීන්ට පහර ගැසීමට ඇරිස්ටොෆනීස්, යුරිපිඩීස් පළිහක් ලෙස භාවිතා කල බවයි. උදාහරණයක් ලෙස ඉහත සඳහන් වූ මීඩියාගේ වචන සමඟ, ඇරිස්ටොෆනීස් ගේ 'The Poet and the Women', යන කෘතියෙහි, සෙල්ලාකාර කාන්තාවක්, ඉතා සැහැල්ලුවෙන් සහ විනෝදයෙන් පවසන මෙම වචන කිහිපය සසඳා බලන්න.

"මම ලස්සන ඇඳුමක් ඇඳලා ඒක විහිදනවා මිනිහට පේන්න. එතකල් මගේ පෙම්වතා මට කෙළින් පහළ ඉඳන් ඉහළ බලා ඉන්නවා."


යුරිපිඩීස්(ක්‍රි.පූ. 480-406)
මේ වියමන ඔබේ මූණු පොතට එක් කරන්න-
Tags- Euripides, Tragedian, Classical Athens, Heracles, Medea, Hippolytus, Electra, The Trojan Women, Bacchae, Electra, Aristophanes, Feminism, hetaera
Plus
ප්‍රතිචාර
අඩවි දත්ත
Facebook Page
Boondi Google+
Boondi RSS
මහේෂි බී. වීරකෝන්ගෙන් තවත් වියමන්
අදහස්
ඒ ඇගේ අහසයි!
අදහස්
කාලෝ අයංතේ
වෙසෙස්
එකල්හී ස්ත්‍රී නිදහස කෙබඳු වී ද යත්- ඇතන්ස් සහ ස්පාර්ටා
කවි
මල් පෙති තරම් සියුමැලි තුරුපත්ය
තවත් රංග බූන්දි
'පක්ෂීහු'- ඇරිස්ටොෆනීස්ගේ යුතෝපියානු සිහිනය
ග්‍රීක නාට්‍යයන්හි ගැබ්වන සියුස් බල විරෝධය
දේශපාලන සංස්කෘතියේ අඳුරු ප‍්‍රපාතයක් වෙත එබී බලන, "ප‍්‍රපාතය ළඟ වනස්පතිය"
හිනාව ගිලිහුණු සමාජයට "හිනාවෙලා මිනිත්තුවක්"
දෙවියන් බුදුන් මැරී බොහෝ කල්ය! -"මායා බන්ධන"- විචාරාත්මක විමර්ශනයක්
බූන්දි නව ඊමේල් ලිපිනය- editorial@boondi.lk
BoondiLets
මරා කියයි.
වැදගත්ම දේ මෙන්න මේකයි. තමාගේම කෙස් වැටියෙන් අල්ලා ඇද කොට්ට උරයක් මෙන් සිරුර කණපිට පෙරළලා අළුත් ඇහැකින් ලෝකය දිහා බලන එකයි.
-මරා

[මරාසාද්. Peter Weiss]
What's New | අලුතෙන්ම
කවි| දුම්මල ගලට ගිය අම්මා

20-Secs

(නන්දන වීරසිංහ) දුම්මල ගල ඉමේ මහ මූකලානේ
අඳෝනාව ඇඟ හීගඩු නඟන්නේ
කන්දේ් පරවේණී උළලේනියන්නේ
රෑ සමයමේ ඇයි මා බය කරන්නේ

අපෙ අම්මා දුම්මල ගලවන්න ගියා... [More]
කරන්ට්ස්| විප්ලවවාදියකුගේ නඩු විභාගය

39-Secs

(පරාක්‍රම කොඩිතුවක්කු) I.
(පාසලේ රපෝර්තුව)

උගන්වන සියලු දේ සැක කරයි
ප්‍රශ්න කරයි
අසම්මත ලෙස සිතයි... [More]
කවි| වස්සානය

45-Secs

(රත්න ශ්‍රී විජේසිංහ) ඔය දෑල දොඩමලු ය, සුවඳ බැරුවා ඉන්ට
නිල් වතුර තුරුලු කර කෙසේ අතහැර යම් ද?
කෙකටියා පඳුර සුදු මල් පොකුර වඩාගෙන
සොඳුර, නුඹ වාගේ ම හිනැහේය මා එක්ක

කුඹුක් අතු වතුර අතගගා නැමිලා දියට... [More]
කතා-බස්| ඇත්තටම කවුද මේ ප‍්‍රදීප් මැතිව්?

5-Mins

(කසුන් සමරතුංග) ‘මිස්ටර් කරුණාසේනගේ අක්මාව හොඳටම නරක් වෙලා.’

‘ඒ වුණාට මගේ පපුව හොඳයි!’

විහිළුවයි හිනාවයි අන්තිම අසරණ බව මටම දැනුණා. දොස්තරට ගාණක් නෑ. තුණ්ඩුවක්... [More]
ඔත්තු| ගඟේ නොයන තරුණ දේශපාලනයක්- අගෝ. 21

15-Secs

අජිත් පැරකුම් ජයසිංහ විසින් ලියන ලද එළියකන්ද වධකාගාරයේ සත්‍ය සිදුවීම් පසුබිම් කරගත් 1989 කැරැල්ල පිළිබඳ... [More]
කවි| ඉතා කුඩා විශාල වෙනස

2-Secs

(සමර විජේසිංහ) අපට නම්
පහසුකම් ඇත
දුකට බොන
ඛෙහෙත් ඇත

ඛෙහෙත් ටිකක්වත්... [More]
කතා-බස්| ඇමෙරිකානු ව්‍යාපෘතියේ පාපිෂ්ට කාලසටහන! (ජෙනරාල් වෙස්ලි ක්ලාර්ක් සමග)

31-Mins

(අජිත් සී හේරත්) ජෙනරාල් වෙස්ලි ක්ලාර්ක් සමග ඒමි ගුඩ්මාන් විසින් කරන ලද මෙම සම්මුඛ සාකච්ඡාව ලෝක ආධිපත්‍යය සඳහා වන ඇමෙරිකානු ව්‍යාපෘතියේ පාපිෂ්ට... [More]
කවි| මඳ නල

5-Secs

(ආරියවංශ රණවීර) කඳු වලල්ලට හොරෙන්
ආවා ඔබ මා ළගට
මල් පවා බලා සිටියා
ගත් සුසුම
නොහෙලා පහළට
පුදුමව.... [More]
පරිවර්තන| කියන්නද මා නුඹට, නුඹ සොඳුරුයැයි ගිම්හානයේ දිනක් තරමටම?

52-Secs

(විලියම් ශේක්ස්පියර් | මහේෂි බී. වීරකෝන්) කියන්නද මා නුඹට...,
නුඹ සොඳුරුයැයි ගිම්හානයේ දිනක් තරමටම?
එනමුත් නුඹ ඊටත් වඩා වැඩියෙන් මුදුයි, සුන්දරයි මට.
රළු පවන් වෙසක් මස සිඟිති මල් පෙළන කල,
සිසිර කල දහවලත් බොහෝ දිගු කරන විට,
දෙව්ලොවේ ඇස අරා සැඩ රැසින් ලොව පෙළයි.... [More]
කවි| තුරු වන්දනය

51-Secs

(ලාල් හෑගොඩ) මහා අරණ තුල දෑස අබියස
මේ දැන් පහළවුවාසේ පෙනෙන දසුනෙන්
කිවි තෙමේ වික්ෂිප්ත විය.

ළා හරිත චත්‍රයක් වන් උඩුවියන තුළ
විසිරුණු ආලෝකයෙන්... [More]
කතන්දර| සෙන්ටෙනියල් දෝණි

4-Mins

(සරද සමරසිංහ) දෝණි දොර ඇරගෙන ගෙට ගොඩවෙනකොට අම්මයි රාජ් අන්කලුයි සාලයේ සෝපාවේ තුරුළු වෙලා ඉඳගෙන ෆෝන් එකේ මොකක්දෝ බලනවා. දෙන්නම ඩිංගක් තිගැස්සෙනව.... [More]
පොත්| යුතෝපියාව- සුන්දර ගම්මානය පිළිබඳ ප්‍රතිවික්ටෝරියානු කියවීමක් සඳහා

4-Mins

(කේ.ඩී. දර්ශන) ලිඛිත කලා මාධ්‍යයන් අතර කෙටිකතාවට හිමි වන්නේ සුවිශේෂී තැනකි. එය පමණක් නොව, ඉදිරියට කෙටි යන විශේෂණය සහිත සෑම කලා මාධ්‍යයක්... [More]
කවි| සිනාසෙන ඔබෙ මූණ

36-Secs

(ලක්ශාන්ත අතුකෝරල) සිනාසෙන ඔබෙ මූණ
බොහෝ කලකින් මා ගමට ආ
මේ අහඹු කාලකණ්ණිදා
පටු මගෙහි පවුරු මත
පොල් ගසෙක - කඩ පිළෙක
සිනාසී එබීගෙන ඔඛෙ මූණ... [More]
කතා-බස්| ඒ මිනිස් අරගලයට මම හිස නමනවා! -මො.ල. සෙනෙවිරත්න

2-Mins

(කසුන් සමරතුංග) 'හික්මවීම පිණිස මේ දඬුවම ඉවසන්න' නම් වූ ස්වකීය කුළුඳුල් කාව්‍ය සංග්‍රහයේ කතෘ සටහන වෙනුවෙන් එහි කතුවර මො.ල. සෙනෙවිරත්න මෙසේ ලියයි.

"ලබා... [More]
වෙසෙස්| ජෝතිපාල ලංකාවේ ජනප්‍රිය ම ගායකයා වීමේ දේශපාලන ආර්ථීකය

18-Mins

(සමන් එම්. කාරියකරවන) එච්. ආර්. ජෝතිපාල යනු ලංකාවේ එදා මෙදා තුර අනභියෝගී ව රැඳී සිටින ජනප්‍රිය ම ගායකයා වේ. ඔහුගේ මරණය සිදුවූයේ 1987... [More]
ඔත්තු| කැටිපෙගෙන් 'හමුවෙන්න තවම හැකි කොම්රේඩ්' - ජුලි 24

16-Secs

විමල් කැටිපෙආරච්චි විසින් රචිත පළමු කාව්‍ය සංග්‍රහය 'හමුවෙන්න තවම හැකි කොම්රේඩ්' 2018 ජූලි 24 දා... [More]
කවි| මල් බදාගෙන ගස් මැරෙන්නේ අන්න ඒකයි ශාන්තී

36-Secs

(සඳිනි ප්‍රාර්ථනා තෙන්නකෝන්) අන්න කෙළවර මලක් පිපිලා,
ඔබත් දැක්කද ශාන්තී,
ගමේ මුදුනෙම අහස කිට්ටුව,
හිනා නගනව ශාන්තී

තල මලක් නම් මළ ගෙයක්,... [More]
කවි| ඒ මුහුණ

31-Secs

(මංජුල වෙඩිවර්ධන) ඒ මුහුණ අහිංසක වෙන්න බැරිකමක් නෑ
ඒත් ඒ ආදරේ අහිංසක නෑ.

කටහඬත් නිවී ඇති බව ඇත්ත
පපුව ඇතුළට ඇවිත්
හෘද සන්තානයේ අඩි තබා ඇවිදිද්දි... [More]
Boondi Dot Lk · බූන්දියේ අපේ වැඩක් · editorial@boondi.lk
Home · Currents · Raha · Sookiri · Kavi · Dosi · Music · Plus · Facebook