Facebook
Twitter
Google+
YouTube
Blog
RSS Feed
රංග බූන්දි
මරණය සහ කන්‍යාවිය මැවූ ඒරියල් ඩෝෆ්මන්
බූන්දි, 18:55:49
ශ්‍රී ලාංකික වේදිකා නාට්‍ය කලාවට ආගන්තුක නොවන නමුත්, විශාල වශයෙන් සංවාදයට බඳුන් නොවුණු, නූතන ඇමරිකානු නාට්‍ය රචකයෙකු ලෙසට ඒරියල් ඩෝෆ්මන් හඳුන්වා දිය හැක. නාට්‍ය රචකයෙකු ලෙසට ලොව සුපතළ නාමයක් ඔහු සතු නොවුව ද ඔහු සාහිත්‍යකරණයේ විශිෂ්ටයෙකි. ඔහු නවකතා රචකයෙකු, නිබන්ධකයෙකු, ශාස්ත්‍රඥයෙකු, සිනමාකරුවෙකු හා මානව හිමිකම් ක්‍රියාකාරිකයෙකු ලෙස තවමත් ක්‍රියාශීලි භූමිකාවක් නිරූපණය කරමින් සිටියි. ඔහු අතින් රචිත සීමිත නාට්‍ය සංඛ්‍යාව ලොව පුරා නාට්‍යලෝලී ප්‍රේක්ෂක ආදරය දිනා ගැනීමට සමත් වී ඇත.

සිය පියා (ආජන්ටිනාවේ ප්‍රසිද්ධ ආර්ථීක විද්‍යා මහාචාර්යවරයෙකු වූ ඇඩොල්ෆ් ඩොෆ්මන්) මව් රට හැරදා යාමට ගත් තීරණයත් සමඟ ඒරියල් ඩෝෆ්මන් ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයට පැමිණෙන අතර, නැවත 1954 දී චිලී රාජ්‍යයට සංක්‍රමණය විය. මූලික අධ්‍යාපනයෙන් පසුව ප්‍රථම උපාධිය සඳහා ඩෝෆ්මන් චිලී රජයේ විශ්වවිද්‍යාලයට ඇතුළත් විය. චිලී ජාතික ඇන්ජලිකා මාලිනාරිච් සමඟ විවාහ වු ඩෝෆ්මන්ට 1967 දී චිලී රාජ්‍යයේ පුරවැසිභාවය ලැබිණි.


Death And The Maiden- චිත්‍රපටයෙන් (Sigourney Weaver, Ben Kingsley)

1970-1973 කාල සීමාව තුළ ඩෝෆ්මන්ට ජනාධිපති සැල්වදෝර් අයියන්දේගේ සංස්කෘතික කටයුතු පිළිබඳ උපදේශකවරයා වශයෙන් කටයුතු කිරීමේ අවස්ථාව උදා විය. මෙකල ඔහු ආර්මන්ඩ් මැටලර්ට් සමඟ එක්ව 'ඩොනල්ඩ් ඩක් කියවන්නේ කෙසේද?' (How to Read Donald Duck) නමින් උතුරු අමරිකානු සංස්කෘතික අධිරාජ්‍යවාදය විවේචනයට ලක් කරමින් ග්‍රන්ථයක් සම්පාදනය කළේය. 1973 දී ඒකාධිපති ඔගස්ටෝ පිනොශේ විසින් ජනපති අයියන්දේ ඝාතනය කිරීමත් සමඟම ඩෝෆ්මන් දිවිරැක ගැනීමේ අටියෙන් පැරීසියට පළා ගියේය. 1985 දී ඩෝෆ්මන් ඩියුක් විශ්වවිද්‍යාලයේ, සාහිත්‍යය සහ ලතින් අමරිකානු අධ්‍යයනය පිලිබඳ මහාචාර්යවරයකු ලෙස සේවයට එක්විය. ඔහු රටින් පලා යාමෙන් පසු තමන් භුක්ති විඳි සංස්කෘති දෙක අතර තම ජීවන රටාව විස්තර කරමින් ලියූ 'Heading South, Looking North' ග්‍රන්ථය විචාරකයින් රැසකගේ නොමඳ පැසසුමට ලක් විය.

ඩොෆ්මන් සිය සාහිත්‍ය කටයුතු උදෙසා පෞද්ගලික අත්දැකීම් මැනවින් උපයෝගී කොටගත්තේය. ත්‍රාසය සහ භීතිය පිරුණු දුෂ්ට, දුර්දාන්ත ඒකාධිපති පාලන තන්ත්‍රයේ අමිහිරි ජීවන අත්දැකීම් ඔහුගේ කෘති තුළින් හෙළිවිය. වරෙක ඔහු සිය ලේඛන කාර්යය පිළිබඳව Bomb සඟරාවට මෙසේ ප්‍රකාශ කළේය. "අතුරුදහන්වීම් හෝ වද දීම් වැනි ලොව බොහෝ දෙනාට තේරුම් ගත නොහැකි සිදුවීම් මනාව තේරුම් ගැනීමට හැකිවන පරිදි කියා පෑම මගේ වෑයමයි, එසේම මා කරන විස්තරය ජීවිත හා බද්ධ කර ගැනීමට හැකි නම් මගේ අරමුණ එයයි."


Death And The Maiden- වේදිකාව මත

ඔහුගේ විශිෂ්ටතම නාට්‍ය රචනය ලෙස ගැනෙන 'Death And The Maiden' තුළින් විස්තර වන්නේ තමාව වධයට පමුණුවන ලද වධකයා සමඟ සිටින තරුණියක මුහුණපාන අත්දැකීම්ය. නමුත් මෙකී රචනයේ යටි පෙළ තුල ඔහු සාකච්ඡාවට ලක් කරන්නේ චිලී රාජ්‍යය ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී රාජ්‍යයක් බවට පරිවර්තනය වීමය. මෙම කෘතිය පසුව සිනමා නිර්මාණයක් ලෙසින් රෝමන් පොලොන්ස්කි විසින් අධ්‍යක්ෂණය කරනු ලැබීය. මරණය සහ කන්‍යාවිය නමින් ලාංකේය වේදිකාව මත ප්‍රතිනිර්මාණය වූයේ ද මේ කෘතියයි.

ඔහු 1968 දී හැරල්ඩ් පින්ටර්ගේ අභූතරූපී රංගය පිළිබඳව සිදුකරන ලද ගවේෂණයෙහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස අභුතරුපි රංගය පිළිබඳ නිබන්ධනයක් (The absurd within four walls: the theater of Harold Pinter) ස්පාඤ්ඤ බසින් ප්‍රකාශයට පත් කරනු ලැබීය. පසු කාලීනව හැරල්ඩ් ඔහුගේ සමීපතමයෙකු බවට පත්වූ අතර, එය ඔහුගේ සාහිත්‍ය කටයුතු සහ දේශපාලනික චින්තනයේ වර්ධනයට විශාල වශයෙන් බලපෑවේය.


ඒරියල් ඩෝෆ්මන්

ඩොෆ්මන්ගේ කෘති මේ වනවිට රටවල් සියයකට අධික සංඛ්‍යාවක් තුළ භාෂා 40කට පමණ පරිවර්තන වී ඇත. (නවකතා- Hard Rain, Widows, The Last Song Of Manuel Sendero, Mascara, Konfidenz, The Nanny and the Iceberg, Blake’s Therapy / කෙටිකතා- My House Is on Fire / සිනමා රචනා- Blood and Honey, A Promise to the Dead ( The Exile Journey Of Ariel Dorman (Documentary) My House Is On Fire (Short) / සෙසු කෘති- The Empire’s Old Clothes, What The Lone Ranger, Babara) ඩොෆ්මන් නිර්මාණය කරන ලද Speak Truth to Power: Voices from Beyond the Dark ඔහුගේ විශිෂ්ට නිර්මාණයක් ලෙස සැලකේ. ඔහු විසින් මුල් කාලයේ රචිත කෘති රැසක් පසුකාලයේදී සිනමා කෘති වශයෙන් නිර්මාණය කොට තිබේ.
මේ වියමන ඔබේ මූණු පොතට එක් කරන්න-
Tags- Vladimiro Ariel Dorfman, Novelist, Playwright, Essayist, Human rights activist, Death and the Maiden, Salvador Allende, Armand Mattelart, How to Read Donald Duck, Augusto Pinochet, Roman Polanski
Plus
ප්‍රතිචාර
අඩවි දත්ත
Facebook Page
Boondi Google+
Boondi RSS
සංජීව නුවන් ගුණරත්නගෙන් තවත් වියමන්
රංග
ඇරිස්ටොෆනීස් -සම්භාව්‍ය කොමඩියේ පියා- සහ ඔහුගේ කෘති
තවත් රංග බූන්දි
ග්‍රීක නාට්‍යයන්හි ගැබ්වන සියුස් බල විරෝධය
දේශපාලන සංස්කෘතියේ අඳුරු ප‍්‍රපාතයක් වෙත එබී බලන, "ප‍්‍රපාතය ළඟ වනස්පතිය"
හිනාව ගිලිහුණු සමාජයට "හිනාවෙලා මිනිත්තුවක්"
දෙවියන් බුදුන් මැරී බොහෝ කල්ය! -"මායා බන්ධන"- විචාරාත්මක විමර්ශනයක්
මහගම සේකරගේ නාට්‍ය සාහිත්‍යය සහ ජීවන දෘෂ්ටිය
බූන්දි නව ඊමේල් ලිපිනය- editorial@boondi.lk
BoondiLets
දාරියෝ ෆෝ ලියයි.
පවතින පාලනය, ඉවසන් ඉන්න බැරි තරමට ජඩ, දූෂිත, මර්දනකාරී එකක් උනහම ජනතාව ජීවිත පරදුවට තියල හරි ඒක පෙරලලා දානවා. ඊට පස්සෙ අලුත් පාලකයෝ විසින් හිටපු... [More]
What's New | අලුතෙන්ම
Cine| "තුන්දෙනෙක්|மூவர்"- මිනිස්කම අහිමි වීම පිටුපස ඇති දේශපාලන ප්‍රශ්නය නිරාවරණය කිරීමේ අභියෝගය

10-Mins

(උපාලි අමරසිංහ) අප ජීවත්වන මේ යුගයේ සමාජ ආර්ථික දේශපාලන මූලයන්ගෙන් ඉපදී එම ක්‍රමය විසින් ම පෝෂණය කරන්නාවූ යක්ෂයාගේ හෝරාව පැමිණ කළ විනාශය... [More]
කතන්දර| "අමුතු ආච්චිගෙ අපූරු සර්කස්"- ළමා කතන්දරය [වීඩියෝව]

31-Secs

"අමුතු ආච්චිගෙ අපූරු සර්කස්" බලමුද?- පොඩිත්තන්ට විනෝදාත්මක සිංදු කතන්දරයක් [කාටූන්]- Mala Kumar හා Manisha Chaudhry ලියා, Niloufer Wadia සිත්තම් කළ... [More]
කවි| සිංහයෝ උඹ ණයයි!

25-Secs

(අමිල නන්දසිරි) හදන්නට සීගිරිය මාලිගේ
කොන්ත්‍රාත් එක ගත්තෙ
මිගාරගෙ මල්ලි වුන
ගම් සභාපතිතුමයි
වැලි ගඩොල් අපි ඇද්දෙ
උඩට කර බරෙන්මයි... [More]
කවි| 'අපේක්ෂා' - ඒක ගැලපෙන නමක්!

16-Secs

(වජිර දීප්ති වීරකෝන්) "කුසුමාවතී රත්නායක"
නම කියනකොටම
මට "ඉන්නවා" කියවුනා,
මේ ඉස්කෝලෙ නෙමේ
ඉස්පිරිතාලෙ කියලා
හාංකවිසියක් අමතක වුනා..... [More]
කතන්දර| වනවාසි සහ ලෝකවාසී

26-Mins

(මනූෂා ප‍්‍රභානි දිසානායක) මම ගමත්, නගරයක් අත්ඇරල හිටියෙ. ඒ නිසා අවුරුදු ගාණක් තිස්සෙ මම හිටියෙ වනවාසී ව. මාව අඳුනගන්න කාටවත් ම බැරිවුණා.... [More]
පොත්| අක්කරෙයිපත්තු අක්ෂර- අත්‍යවශ්‍ය හදිසි කියැවීමක්!

2-Mins

(කසුන් සමරතුංග) එක් පසෙකින් ප්‍රතිවිරුද්ධ මත දරන්නන්ගේ හිස ගසා දමන බවට ගර්ජනය කිරීම නිසා උත්කර්ෂයට නැංවෙන බ්‍රිගේඩියර්වරුන් ය. තව පසෙකින් ජාතිය වඳ... [More]
කතන්දර| අලුත් වෙමුද අවුරුද්දේ? [වීඩියෝව]

12-Secs

අලුත් අවුරුද්ද වෙනුවෙන් පොඩිත්තන්ට- චූටි ටීචර් සමග "අලුත් වෙමුද අවුරුද්දේ?"- [කාටූන්]

හඬ- මාෂා සුවනී, නයෝමි ගුණසිරි
පිටපත සහ සජීවීකරණය- බූන්දි වැ.දෙ.


[Sinhala Kids... [More]
වෙසෙස්| ආරියසේන යූ ගමගේ- සොඳුරු මතක ඉතිරි කොට නික්ම ගිය වෛද්‍යවරයා

5-Mins

(තිලක් සේනාසිංහ ) රෝගියෙකු තමන් වෙත දෙන බුලත් අත දෙස බලා එම රෝගියාට ඇති රෝග ‍සියල්ල අකුරක් නෑර විස්තර කරන විස්මිත වෙදමහතෙකු පිළිබඳව... [More]
කතන්දර| "මීයා සහ පැන්සලයා"- සෝවියට් ළමා කතන්දරය [වීඩියෝව]

13-Secs

මෙන්න පොඩිත්තන්ට රුසියාවෙන් තවත් කතන්දරයක්! වී. සුතේයෙව් ලියා සිත්තම් කළ "මීයා සහ පැන්සල" ළමා කතන්දරයේ සිංහල ප්‍රතිනිර්මාණය.

හඬ මුසුව- නයෝමි ගුණසිරි,... [More]
කවි| "නික්මෙන්න පෙර ලියමි..."

43-Secs

(ශාමිලා හුසේන්) කහපාට මල් වල තනියට
රොබරෝසියා අහුලලා තියපු
කවි වල
තුනෙන් දෙකක් ඔබට
පංගුවක් මට...... [More]
රංග| ග්‍රීක නාට්‍යයන්හි ගැබ්වන සියුස් බල විරෝධය

11-Mins

(චින්තා පවිත්‍රානි) මිනිස් විඤ්ඤාණයෙහි දෙවිදේවතාවුන් පිළිබඳ නිදන්ගත ව පවත්නා මතිමතාන්තර විවිධ සමාජ සංස්කෘතික පරිස්තිථීන්ට අනුව වෙනස් මුහුණුවරක් විශද කරයි. තම පාලනය යටතේ... [More]
ඔත්තු| අවතාරය- මාර්තු 27

12-Secs

'අවතාරය' සඟරාව ජනගත කිරීම, සම්මන්ත්‍රණය හා සිනමා දැක්ම, 2018 මාර්තු 27 අඟහරුවාදා, කොළඹ 07, ජාතික... [More]
වෙසෙස්| හුදකලාව විකුණා විනෝදවෙන්න එන්න!

5-Mins

(සරද සමරසිංහ) මේ කාලයේ සමාජයේ, විශේෂයෙන් මැද පන්තියේ මිනිසුන් සහ ගැහැණුන්ට යහළුවෝ වර්ග දෙකක් සිටිති. එක් වර්ගයක් නම් උදේ හවා හමුවෙන- අහන... [More]
කතන්දර| "පුංචි පුතුට පාඩමක්"- ළමා කතන්දරය [වීඩියෝව]

36-Secs

"පුංචි පුතුට පාඩමක්"- පොඩි දරුවන්ට ලොකුම ලොකු පාඩමක් කියා දෙන ආදරණීය කතාවක් [කාටූන්]- Alex Latimer ලියා, Patrick Latimer සිත්තම් කළ... [More]
අදහස්| සිංහලයා වඳ වෙමින් යනවද?

2-Mins

(තාරක වරාපිටිය) මෑතකදී බෞද්ධ භික්ෂුවක් විසින් තම 'ධර්ම දේශනයකදී' ප්‍රකාශ කොට ඇති කරුණක් මා වෙත සැලකොට සිටියේ මිත්‍රයෙකු විසින්. එවැනි කතා අපේ... [More]
ඔත්තු| මාක්ස් ලයිව් ඉන් ශ්‍රී ලංකා- අප්‍රේල් 5

21-Secs

කේ.කේ. සමන් කුමාරගේ අලුත්ම නවකතාව 'මාක්ස් ලයිව් ඉන් ශ්‍රී ලංකා' කෘතිය, 2018, අප්‍රේල් 05 වන... [More]
වෙසෙස්| ස්ටීවන් හෝකින්- විශ්වය විමසයි.

3-Mins

(නද්යා භාෂිණී අමරනායක) "විශ්වය තරම් විශාල හෝ පැරණි අන් කිසිවක් නොමැත. මා සාකච්ඡා කිරීමට කැමති ප්‍රශ්ණ කිහිපයකි; අප පැමිණියේ කොහෙන්ද? විශ්වයේ පැවැත්ම ඇතිවූයේ... [More]
රත්තරං ටික| ඔවුහු අප මෙන්ම වූ මිනිස්සු වූහ!

1-Mins

(යෙව්ගිනි යෙව්තුෂෙන්කො | ටී. අන්ද්‍රාදි) මම කුඩා කාලයේ එක් වරක් මගේ මාමාවරුන් විසින් මරා දැමුණු මුවෙකු බදා ගෙන කඳුළු සලන්නට... [More]
Boondi Dot Lk · බූන්දියේ අපේ වැඩක් · editorial@boondi.lk
Home · Currents · Raha · Sookiri · Kavi · Dosi · Music · Plus · Facebook